فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بخش اپی‌ترمال ذخایر مس- طلا پورفیری به دلیل عیار بالا، هزینه‌های بهره‌برداری ناچیز و وجود عناصر گرانبها حائز اهمیت هستند. رخنمون‌‌های سنگی اصلی در محدوده از قدیم به جدید شامل نهشته‌های ولکانو کلاستیک ائوسن، توده‌های نفوذی الیگو- میوسن و نهشته‌های کواترنری است. منطقه سوناجیل به عنوان کانسار پورفیری و معدنکاری مس شناخته می‌شود، ولی در متون علمی، مشخصات، نوع و منشا کانی‌سازی بخش اپی‌ترمال معرفی نشده است. با توجه به نتایج پردازش تصاویر ماهواره‌ای، کنترل‌های صحرایی و آزمایشگاهی، وجود شاخص‌های کائولینیت، کوارتز، آلونیت و کانی‌های هیدروکسیل‌دار تایید شده است که مبین دگرسانی‌های فیلیک، پروپیلیتیک، آرژیلی، سیلیسی و تورمالین‌زایی در بخش اپی‌ترمال واقع در غرب محدوده است. تحلیل داده‌های ژئوشیمی آبراهه‌ای و لیتولوژی همراه با روش‌های آمار کلاسیک، مدل فرکتالی عیار- تعداد و عیار- مساحت نشان داد که روش فرکتالی عیار- تعداد با ضریب اطمینان بالا، بیشترین کارایی برای تفکیک بخش اپی‌ترمال از کانی‌سازی پورفیری را دارد که مبنای تفسیر نقشه‌ها قرار گرفته است. حداکثر مقادیر ناهنجاری عنصر طلا منطبق با رگه‌های‌ سیلیسی وابسته به اپی‌ترمال در بخش غربی محدوده و کمترین ناهنجاری مربوط به شمال‌شرقی کانسار مس پورفیری است. طبق نتایج مطالعات ژئومتالورژی در آزمایشگاه معتبر کانادا (ActLab) رخداد کانی طلا (به صورت ترکیب حاوی پلاتین) و به شکل همراهی با کوارتز در اندازه کمتر از ده میکرون است. بدین ترتیب، منشا کانی‌زایی طلای سوناجیل به کانسارهای اپی‌ترمال تعلق دارد. وجود بافت کلوفرم، برش‌های گرمابی به همراه همبستگی ژئوشیمیایی عناصر و نتایج تحلیل آماری مولفه‌های اصلی، همگی با ویژگی‌های نهشته‌های اپی‌ترمال سولفیداسیون کم مطابقت دارند.