مدل‌سازی زمان و هزینه با استفاده از تکنیک‌های LPS و VSM برای موفقیت پروژه‌های خطی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران

2 دانشیار، گروه ریاضی، دانشکده فنی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران

4 استادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشکده فنی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران

doi
10.22065/jsce.2024.478848.3522
چکیده

ساخت‌وساز ناب یکی از کارآمدترین رویکردهای امروزی جهت کاهش زمان و هزینة پروژه‌هاست. در صنعت ساخت، پروژه‌های خطی به دلیل وجود هدررفت‌های زیاد و تکرار عملیات اجرایی چالش‌برانگیزند و عوامل متعددی بر موفقیت آنها تأثیرگذار است باتوجه‌به آنکه در تحقیقات پیشین مدل‌سازی دقیق عوامل موفقیت و ارتباط آنها با عملکرد پروژه‌های خطی کمتر مورد بررسی واقع شده است، هدف اصلی این پژوهش، مدل‌سازی و تحلیل عوامل زمان و هزینه در پروژه‌های خطی با استفاده از تکنیک‌های ساخت ناب (تکنیک سیستم آخرین برنامه‌ریزی و تکنیک نقشه‌برداری جریان ارزش ) جهت کاهش هدررفت‌های زمان و هزینه به‌منظور بهبود عملکرد، کاهش خطرات و افزایش بهره‌وری در صنعت ساخت‌وساز ناب است. این پژوهش با محوریت مدل‌سازی عوامل موفقیت در پروژه‌های خطی به دنبال کاهش و حذف هدررفت‌هاست. برای تحلیل داده‌ها، رابطه بین تکنیک‌ها و موفقیت پروژه‌ها از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج این تحقیق نشان داد که به‌کارگیری سیستم آخرین برنامه‌ریزی و نقشه‌برداری جریان ارزش باعث کاهش معنادار هدررفت‌های زمانی و هزینه‌ای می‌شود و در نتیجه به بهبود موفقیت پروژه‌ها کمک می‌کند. این تکنیک‌ها با بهینه‌سازی فرایندهای کاری، مدیریت منابع بهینه و کاهش فعالیت‌های غیرضروری، بهره‌وری پروژه‌ها را افزایش داده و باعث دستیابی به اهدافی مانند اتمام به‌موقع پروژه، کنترل هزینه‌ها و افزایش کیفیت اجرایی می‌شوند. همچنین، نتایج نشان داد که سیستم آخرین برنامه‌ریزی تأثیر بیشتری بر کاهش هدررفت‌های زمانی دارد، درحالی‌که نقشه‌برداری جریان ارزش در کاهش هدررفت‌های هزینه‌ای اثرگذارتر بوده است. در نهایت، این پژوهش به کارفرمایان و مدیران پروژه‌های خطی پیشنهاد می‌دهد که با استفاده از تکنیک‌های ساخت ناب، عملکرد کلی پروژه‌ها را بهبود بخشند و احتمال دستیابی به موفقیت را افزایش دهند.