تحلیل اهمیت- عملکرد نقش قطره‌چکان در کارآیی سامانه‌های آبیاری قطره‌ای از دیدگاه بهره برداران

نویسندگان

1 بخش آبیاری و فیزیک خاک، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران.

2 بخش شیمی خاک و تغذیه گیاه، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران

3 بخش شیمی خاک و تغذیه گیاه، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران

4 بخش آبیاری و فیزیک خاک، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران

5 بخش آبیاری و فیزیک خاک، مرکز ملی تحقیقات شوری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، یزد، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2024.371504.669653
چکیده

تحلیل اهمیت- عملکرد به بررسی شکاف میان اهمیت (وضع مطلوب) نقش قطره‌چکان بر کارآیی سامانه‌های آبیاری قطره‌ای از دیدگاه بهره‌برداران و عملکرد (وضع موجود) عوامل مرتبط با این نقش می‌پردازد. بدین منظور دیدگاه بهره‌برداران به روش جمع‌آوری اطلاعات به وسیله پرسشنامه مورد بررسی قرار گرفت. روایی پرسشنامه‌ها با استفاده از شاخص روایی محتوا و پایایی آن‌ها با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ بررسی و به ترتیب در دو بعد اهمیت و عملکرد با مقادیر 83/0 و 86/0 مورد تائید قرار گرفت. اهمیت گویه‌ها، از روش وزن‌دهی بر مبنای آنتروپی شانون و در بعد عملکرد علاوه بر تعیین امتیاز نهایی، بررسی اثر وجودی معنی‌دار (وضعیت موجود) هر یک از این گویه‌ها بر روی کارآیی سامانه‌های آبیاری قطره‌‍‌‌ای و اختلاف بین اهمیت و عملکرد هر گویه نیز از طریق آزمون t انجام شد. بر اساس نتایج بیشترین تفاوت معنی‌دار بین اهمیت گویه‌ها و عملکرد آن‌ها به ترتیب مربوط به گویه‌های 4، 6 و 12 با مقادیر منفی 27/3، 19/3 و 85/2 بود که نشان‌دهنده وجود شکاف قابل‌توجهی بین آنچه از نظر بهره‌برداران مطلوب است با وضعیت موجود این گویه‌ها بود. گویه شماره 12 (گرفتگی قطره‌چکان‌ها) به عنوان با اهمیت‌ترین عامل در کارآیی سامانه آبیاری قطره‌ای از سوی بهره‌برداران معرفی شد. همچنین آموزش، مشاوره و راهنمایی آن‌ها قبل و بعد از اجرای طرح‌ها (گویه‌های 6 و 7) دارای اهمیت و بر کارآیی سامانه‌ها اثرگذار است در حالی که در عمل چنین چیزی وجود نداشت. بنابراین نیاز به تمرکز و توجه دارند.