فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ورقه یکصدهزار اردستان در بخش‌هایی از زون‌های ایران مرکزی و ارومیه دختر قرار دارد و با توجه به ویژگی‌های خاص زمین-شناسی یکی از مناطق امیدبخش برای کانی‌زایی سرب- روی در کشور است. هدف از این پژوهش مدل‌سازی پتانسیل معدنی با استفاده از روش ترکیبی AHP-TOPSIS، برای افزایش میزان صحت نتایج با کمترین میزان مساحت جستجو و در نتیجه کاهش هزینه و ریسک عملیات اکتشافی است. بدین منظور در گام نخست لایه‌های اکتشافی شاهد که شامل نقشه ژئوشیمیایی حاصل از تحلیل مولفه‌های اصلی، نقشه‌ فاصله از دگرسانی‌های فیلیک، آرژیلیک و اکسید آهن، نقشه چگالی گسل و در نهایت نقشه فاصله از واحدهای کربناته است، با استفاده از تابع لجستیکی در دامنه صفر تا 1 قرار گرفت. با توجه به اهمیت شناسایی و تفکیک جوامع ژئوشیمیایی آنومال از مقادیر زمینه در اکتشاف کانسارهای فلزی از روش فرکتال عیار- مساحت به دلیل در نظر گرفتن همزمان مقادیر فراوانی و تغییرات فضایی داده‌های ژئوشیمیایی استفاده و با استفاده از این روش، جوامع آنومالی ژئوشیمیایی مرتبط با کانی‌زایی سرب و روی از زمینه تفکیک شد. در مرحله بعد تمامی معیارها و زیرمعیارها با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) وزن‌دهی و با تکنیک اولویت‌بندی با شباهت به راه ‌حل ایده‌آل (TOPSIS) تلفیق شد. نتایج حاصل نشان‌دهنده ارتباط فضایی مثبت کانی‌زایی سرب- روی  تیپ MVT در ورقه اردستان، با لیتولوژی‌های مستعد کانی‌زایی است. در نهایت برای صحت‌سنجی روش به کار گرفته شده در شناسایی نواحی امیدبخش، از منحنی (Prediction-Area (P-A استفاده شد. طبق این نمودار، نقطه تلاقی منحنی‌های نرخ پیش‌بینی و مساحت اشغال‌شده مربوطه، مقدار 68 را نشان داد. نتایج حاصل از این منحنی، توانایی قابل قبول این روش را در شناسایی نواحی امیدبخش ثابت کرد.