بهینه‌کردن جانمایی اسکله با استفاده از الگوریتم‌ ژنتیک، درخت رویداد و شبکه عصبی؛ مطالعه موردی: پایانه مکانیزه ریلی حمل مواد فله معدنی بندر شهید رجایی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

2 استاد، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 کارشناس ارشد، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

4 دانشیار، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

5 استادیار، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

doi
10.22065/jsce.2024.446325.3367
چکیده

در این پژوهش با استفاده از الگوریتم ژنتیک که نوعی از الگوریتم‏های فراکاوشی است، تعداد بهینه اسکله‏های موردنیاز بر مبنای تعداد کشتی‏های موجود، سود حاصل از صادرات و واردات سنگ‌آهن و زمان انتظار محاسبه می‏شود و بهترین کروموزوم‏های هر نسل بر حسب مقدار بیشینه سود حاصل، طی بازه بهره‎برداری پروژه، دسته‏بندی می‏شوند. همچنین با استفاده از درخت رویداد و با درنظرگرفتن احتمالات جزر و مد، عرضه و تقاضای بازار و تأثیر تحریم، علاوه بر شناسایی بهترین تعداد کشتی‏ها و زمان انتظار، بهترین ظرفیت ممکن برای طرح را نیز شناسایی می‏کند تا پروژه با ریسک حداقل به سود حداکثری در زمان بهره‏برداری برسد. سپس با استفاده از شبکه عصبی و با درنظرگرفتن هزینه‏های لایروبی، دایک و تسمه‌نقاله، جانمایی دقیق محل اسکله مشخص می‏شود تا هزینه ساخت آن به حداقل مقدار ممکن کاهش یابد. این پژوهش به‌صورت موردی روی احداث پایانه مکانیزه ریلی مواد فله معدنی اسکله بندر شهید رجایی انجام شده است و به متخصصین این حوزه جهت مطالعات امکان‏سنجی و پایه کمک می‏کند که بهینه‏ترین حالت ممکن در سریع‏ترین زمان شناسایی شود تا از هدررفت وقت و منابع جلوگیری شود. در این پژوهش، استفاده از 2 پست اسکله و با ظرفیت 16 میلیون تن در سال، به عنوان بهترین طرح شناسایی شده است. همچنین؛ بهترین مکان جهت احداث اسکله نیز در فاصله 350 متر از انتهای زمین شناسایی شده است.