سنگ‌نگاری و کاربرد شیمی کانی‏‌ در دما- فشارسنجی آمفیبولیت‏‌های کمپلکس دگرگونی جندق: شاهدی بر رویدادهای دیرینه‏‌زمین‏‌ساختی در ایران مرکزی

نویسندگان

1 گروه زمین‏‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه زمین‏‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 گروه زمین‏‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22071/gsj.2022.329201.1981
چکیده

بر اساس شواهد صحرایی و سنگ‌نگاری با افزایش درجة دگرگونی، طیف گسترده‌ای از متابازیت‌ها در پی دگرگونی در رخسار‏‌ة آمفیبولیت (دگرگونیM1) در خاور جندق تشکیل شده‌اند. بر اساس دما-فشارسنجی ‏‌جفت کانی‏‌های همزیست هورنبلند-پلاژیوکلاز، گسترة دمایی 642-692 درجة سانتی‌گراد برای اپیدوت آمفیبولیت‏‌ها و گسترة دمایی 688-712 درجة سانتی‌گراد برای گارنت آمفیبولیت‏‌ها و به ترتیب فشارهای 8  و 11 کیلوبار  به‏‌دست آمد که با پهنه دمایی-فشاری از رخساره آمفیبولیت میانی تا آمفیبولیت بالایی همخوانی دارند. همچنین شواهد سنگ‌شناختی و فابریکی نشان‌دهندة وقوع فازهای دگرگونی دیگری در ارتباط با رخدادهای زمین‌شناسی در این منطقه هستند. با توجه به آثار دگرشکلی شکنا در آمفیبول‌ها و تشکیل اپیدوت و کوارتز در شکستگی‌ها، این سنگ‌ها دچار درجاتی از دگرگونی پسرونده و دگرشکلی در رخسارة شیست سبز-آمفیبولیت پایینی (دگرگونیM2) شده‌اند. شکل‌گیری برگوارگی در این سنگ‌ها و جهت‌یافتگی کانی‌ها، جهت‌یافتگی ترجیحی تجمعات تیتانیت در امتداد برگوارگی و نیز تشکیل گارنت‌های شکل‌دار همزمان با زمین‌ساخت (سین‌تکتونیک) در این مرحله، گویای رخداد یک دگرگونی پیشرونده  آمفیبولیت - آمفیبولیت بالایی (دگرگونیM3) هستند. تشکیل کلریت و اکتینولیت در حاشیه بلورهای اولیه نشان می‌دهد این سنگ‌ها سرانجام تحت تأثیر شرایط رخساره شیست سبز (دگرگونیM4) قرار گرفته‌اند.