مقایسه مدل‌های اقلیمی CMIP6 و روش‌های تصحیح اریبی نگاشت چندکی در شبیه‌سازی بارش

نویسندگان

1 گروه مهندسی و مدیریت آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 گروه مهندسی و مدیریت آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 گروه مهندسی و مدیریت آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2023.362445.669538
چکیده

به دلیل محدودیت‌های ذاتی در مدل‌های اقلیمی، خروجی آن‌ها نسبت به مقادیر مشاهداتی دارای اریب قابل توجهی است که می‌تواند منجر به ارائه پیش‌نگری‌های اقلیمی غیرقابل اعتماد گردد. در مطالعۀ حاضر عملکرد 10 مدل اقلیمی از مجموعه مدل‌های CMIP6 در شبیه‌سازی بارش دوره‌های واسنجی (2005-1986) و صحت‌سنجی (2014-2006) برای محدودۀ مطالعاتی رفسنجان مورد ارزیابی قرار گرفت. به منظور اصلاح بارش شبیه‌سازی شده، روش‌های مختلف تصحیح اریبی نگاشت چندکی در این دو دوره اعمال شده و ارزیابی عملکرد مدل‌های مختلف، روش‌ها و رویکردهای تصحیح اریبی نگاشت چندکی با استفاده از معیارهای آماری NSE، PBIAS، MAE و KGE و دیاگرام تیلور انجام شد. در نهایت، بارش شبیه‌سازی شده از مدل منتخب برای دورۀ پیش‌نگری تحت سناریوهای SSP1-2.6، SSP2-4.5 و SSP3-7.0 استخراج و این مقادیر با استفاده از روش مناسب تصحیح اریبی اصلاح شدند. نتایج نشان داد که مدل MPI-ESM1-2-LR قابلیت بالایی در شبیه‌سازی بارش در دوره‌های واسنجی و صحت‌سنجی نسبت به سایر مدل‌های اقلیمی دارد. نتایج ارزیابی عملکرد روش‌های تصحیح اریبی نگاشت چندکی نیز عملکرد بهتر روش‌ bernlnorm را نسبت به سایر روش‌ها در اصلاح بارش شبیه‌سازی شده در هر دو دوره توسط مدل‌های اقلیمی نشان داد. همچنین، ماحصل ارزیابی رویکردهای نگاشت چندکی NTP، PT و DDT در این دوره‌ها حاکی از توانمندی بالای رویکردهای NTP و PT نسبت به رویکرد DDT بود. مطالعه حاضر می‌تواند به بهبود اعتبار پیش‌نگری‌های اقلیمی آینده با استفاده از مدل‌های اقلیمی CMIP6 کمک کند.