فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: از مهم‌ترین مباحث در اقتصاد، اثرگذاری بازار سهام بر رشد و توسعۀ اقتصادی است. بازار سهام با فراهم ساختن بستر لازم برای تأمین نقدینگی شرکت‌ها، امکان سرمایه‌گذاری در پروژه‌های بلندمدت را فراهم می‌آورد و توسعۀ اقتصادی را سبب می‌شود. در کنار نقش بازار سهام کارآمد در پیشرفت و توسعۀ اقتصادی، وجود ثبات اقتصادی و داشتن تورم اندک نیز، عامل بسیار مهمی برای توسعۀ اقتصادی قلمداد می‌شود. این دو عامل با وجود اثرگذاری بر توسعۀ اقتصادی، از یکدیگر نیز اثر می‌پذیرند. با وجود اینکه تورم سبب مختل شدن سرمایه‌گذاری و رشد اقتصادی می‌شود، می‌تواند به تحریک بازار سهام و افزایش بازده این بازار در راستای پوشش تورمی منجر شود. از سوی دیگر، تورم می‌تواند با تقویت سایر بازار دارایی مانند ارز، مسکن و طلا، بازار سهام را تضعیف کند. بنابراین، بررسی اثرهای تورم بر بازار سهام، بسیار حائز اهمیت است و نقش بازار سهام در اقتصاد ایران را آشکار می‌کند. در این راستا، هدف اصلی پژوهش، بررسی اثرهای تورم بر بازار سهام و مشخص کردن این بحث است که بازار سهام تحت کدام رژیم تورمی، بیشترین بازده را دارد. روش: این مطالعه در راستای بررسی اثرهای تورم بر بازده بازار سهام اوراق بهادار تهران، در بازۀ زمانی ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ و در قالب داده‌های ماهانه، از دو روش مارکوف سوییچنگ خودبرداری و پارامتر متغیر زمانی خودبرداری استفاده کرده است. مزیت اصلی هر دو روش یاد شده، غیرخطی بودن آن‌هاست. مقایسۀ نتایج دو روش می‌تواند مسئولان اقتصادی را در سیاست‌گذاری صحیح راهنمایی کند. یافته‌ها: نتایج مارکوف سوییچنیگ برداری نشان می‌دهد که تورم‌های به‌شدت بالا، ابتدا سبب افزایش شدید در بازده بازار سهام می‌شود؛ ولی وقفه‌های آن، به‌شدت بازده را تضعیف می‌کند. همچنین تورم‌های اندک با وجود ضریب اثرگذاری پایین نسبت به رژیم‌های تورمی بالا، در مجموع به تقویت بازار سهام منجر می‌شود. مطالعۀ حاضر در راستای بررسی استحکام نتایج، از روش پارامتر متغیر زمانی استفاده کرده است. نتایج این روش نشان می‌دهد که در بازۀ زمانی ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۵ که میزان تورم اندک و با ثبات بوده است، بازده بازار سهام واکنش مثبت بالایی نسبت به سایر دوره‌ها داشته است. نتیجه‌گیری: در مجموع، مقاله حاضر با استفاده از این دو روش نشان می‌دهد که تورم‌های اندک با ثبات، در تقویت بازده بازار سهام تأثیر بسیار زیادی دارد. بنابراین، می‌توان دلیل مهم پایین بودن بازدهی بازر سهام اقتصاد ایران را معلول تورم‌های شدید ذکر کرد. همان گونه که تورم سبب بی‌ثباتی اقتصادی شده است، از طریق مختل‌کردن سرمایه‌گذاری، رشد اقتصادی را کُند و زمینه را برای رشد سفته‌بازی فراهم کرده است و همچنین، بازار سهام را به بازار غیر مولد که در صدد به دست آوردن سودهای کوتاه‌مدت است، تبدیل کرده است؛ از این رو، کنترل تورم برای اصلاح و منطقی‌کردن بازدهی بازار ضروری است.