ارزیابی روشهای توسعه مدل اقلیمی چندگانه برمبنای CMIP5 برای بررسی پتانسیل استحصال آب از رطوبت هوا
نویسندگان
1 گروه علوم و مهندسی آب ، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
2 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
3 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران.
doi
10.22059/ijswr.2023.364087.669553چکیده
با توجه به اهمیت شناخت تاثیرات ناشی از تغییرات اقلیمی در بخشهای مختلف، همچنین ادغام مدلهای GCMs و توسعه مدل اقلیمی چندگانه (ECM)، پژوهش حاضر با هدف ارزیابی کارایی مدلهای اقلیمی گزارش پنجم تغییر اقلیم (CMIP5) در شبیهسازی تغییرات متغیرهای جوی موثر بر پتانسیل استحصال آب از رطوبت هوا شامل میانگین دمای هوا، سرعت باد و رطوبت هوا و همچنین مقدار آب قابل استحصال از رطوبت هوا انجام گرفت. همچنین کارایی الگوریتم بهینهسازی در توسعه مدل اقلیمی چندگانه از دیگر اهداف مهم این پژوهش به شمار میرود. لازم بذکر است که در تحقیق حاضر از داده-های 16 ایستگاه سینوپتیک در محدوده شمال، شمالغرب ایران طی دوره آماری 2005-1991 استفاده شده است. براساس نتایج این پژوهش عملکرد مدلهای اقلیمی به صورت منفرد در شبیهسازی تغییرات سرعت باد و رطوبت نسبی هوا ضعیف ارزیابی میشود. درحالیکه کاربرد روش بهینهسازی ضرایب منجر به کاهش میزان خطا و اریبی خروجیهای اقلیمی در تخمین سرعت باد و رطوبت نسبی هوا شده است. علاوه بر این، بررسی کارایی مدلهای اقلیمی در تخمین مقدار آب قابل استحصال حاکی از عملکرد قابلقبول مدل اقلیمی چندگانه در شبیهسازی تغییرات مقدار آب قابل استحصال از رطوبت هوا می-باشد. بطورکلی نتایج نشان داد که ایستگاههای منجیل و بندرانزلی مستعدترین منطقه برای اجرای طرحهای استحصال آب از رطوبت هوا میباشند، درمقابل ایستگاههای اراک و همدان از کمترین پتانسیل برای استحصال آب برخوردار میباشند، براساس نتایج، متوسط آب قابل استحصال از رطوبت هوا در فصل تابستان برای ایستگاههای فوق 56/1 و 78/1 لیتر در روز در متر مربع برآورد شده است. همچنین بررسی تغییرات فصلی پتانسیل استحصال آب از رطوبت نشان داد که پتانسیل استحصالی آب از رطوبت هوا در فصل تابستان بیشتر از سایر فصلها میباشد، بنابراین ضروری است که مدیریت منابع آب و کشاورزی، برنامهریزی و اقدامات جدی به منظور استفاده از این منبع آبی برای کاربرد در بخشهای کشاورزی، آبیاری فضای سبز و حتی در صورت کفایت از نظر کمی و کیفی برای تامین بخشی از نیاز شرب صورت پذیرد.