تاثیر بیوچار و هماتیت بر فراهمی کادمیوم در یک خاک شالیزاری تحت شرایط غرقاب و زهکشی

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده علوم ﮐﺸﺎورزی، داﻧﺸﮕﺎه ﮔﯿﻼن، رشت، ایران.

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده علوم ﮐﺸﺎورزی، داﻧﺸﮕﺎه ﮔﯿﻼن، رشت، ایران

3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده علوم ﮐﺸﺎورزی، داﻧﺸﮕﺎه ﮔﯿﻼن، رشت، ایران

doi
10.22059/ijswr.2023.365268.669571
چکیده

در اراضی شالیزاری چرخه‌های غرقاب و زهکشی ویژگی‌های خاک را تحت تاثیر قرار داده و نقش مهمی در فراهمی کادمیوم ایفا می‌کنند. در این پژوهش اثر بیوچار (B)، هماتیت (H) و کاربرد هم‌زمان آنها (HB) در یک خاک آلوده به کادمیوم بر تغییرات pH، Eh و کادمیوم قابل عصاره‌گیری با کلسیم کلرید در طول یک دوره غرقاب و زهکشی بررسی شد. همچنین بخش‌بندی کادمیوم در پایان دوره انکوباسیون در خاک‌های تیمار شده مطالعه شد. در تمامی تیمارها در طول دوره غرقاب، pH افزایش و با شروع زهکشی کاهش یافت. با شروع غرقاب Eh کاهش یافت و در دوره زهکشی روند افزایشی داشت. کادمیوم قابل عصاره‌گیری با کلسیم کلرید در طول غرقاب روند کاهشی داشت و با شروع زهکشی با شیب ملایمی افزایش و سپس تا پایان دوره زهکشی روند کاهشی نشان داد. اعمال تیمارهای B، H و HB غلظت کادمیوم را در پایان دوره غرقاب به ترتیب 8/16، 5/20 و 7/25 درصد در مقایسه با تیمار شاهد کاهش دادند. همچنین این کاهش در مقایسه با تیمار شاهد در پایان دوره زهکشی به ترتیب 2/18، 1/23 و 2/28 درصد بود. تیمار HB فراهمی کادمیوم را با کاهش سهم کادمیوم در بخش محلول و تبادلی و افزایش سهم آن در بخش‌های آلی و اکسیدهای آهن و منگنز کاهش داد. نتایج نشان داد که اعمال تیمارهای اصلاحی می‌تواند سبب کاهش فراهمی کادمیوم در اراضی شالیزاری و کاهش جذب آن توسط گیاه شود.