پتانسیل یابی ماده معدنی گیلسونایت گیلانغرب تا قصر شیرین با مدل پیش‌بینی FAHP-FTOPSIS

نویسندگان

1 دانشیار، گروه SIG، دانشکده مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی، دانشگاه تهران، تهران

2 دانشجوی دکترا، دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه تهران، تهران

3 دانشجوی دکترا، دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه تهران، تهران

doi
10.30479/jmre.2021.14053.1440
چکیده

منطقه گیلانغرب در غرب کشور ایران واقع شده و از لحاظ زمین‌شناسی ویژگی‌های خاصی دارد. این منطقه بخشی از ناحیه زاگرس چین‌خورده محسوب می‌شود و از این رو برای اکتشاف ماده معدنی گیلسونایت (قیر طبیعی) بسیار مستعد است. داده‌های سنجش ‌از دور (تصاویر ماهواره‌ای)، زمین‌شناسی، تکتونیک و مجموعه داده‌های معدنی منطقه برای تهیه یک الگوریتم یکپارچه ابتکاری برای اکتشاف ماده معدنی گیلسونایت در مراحل اولیه اکتشاف استفاده شد. معیارها و زیرمعیارهای موثر در اکتشاف این ماده معدنی با توجه به داده‌های اکتشافی موجود مورد شناسایی و ارزیابی قرار گرفتند، سپس این معیارها با استفاده از فرآیند سلسله‌ مراتبی تحلیلی فازی وزن‌دهی و در نهایت با استفاده از روش بیشترین شباهت به راه‌حل ایده‌آل مثبت و منفی در محیط فازی برای تهیه نقشه پتانسیل‌یابی معدنی گیلسونایت در منطقه گیلانغرب رتبه‌بندی شدند. در نهایت، نقشه پتانسیل‌یابی معدنی با استفاده از ترکیب روش‌های یاد شده برای شناسایی بهینه در مراحل اولیه اکتشاف این ماده معدنی ارزشمند برای کاهش زمان، هزینه و ریسک اکتشاف تولید شد. در آخر، مناطقی از نقشه پتانسیل‌یابی که مستعد کانی‌سازی گیلسونایت تشخیص داده شدند، مورد بازدید و اکتشاف صحرایی قرار گرفتند. نتایج حاصل از این عملیات صحرایی برای ارزیابی روش حاضر مورد استفاده قرار گرفت. این نتایج نشان می‌دهد که 82٪ از نقاط شناسایی شده، با نقشه پتانسل‌یابی معدنی انطباق دارند. این سازگاری بالا نشان‌دهنده این مطلب است که این روش برای استفاده در اکتشاف گیلسونایت عملکرد خوبی دارد.