فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: هدف از پژوهش حاضر توسعۀ یک مدل جامع پیش‌بینی قیمت سهام در بازار بورس اوراق بهادار تهران با رویکرد ترکیبی دلفی فازی مدل‌سازی ساختاری تفسیری است. نوآوری این پژوهش در نظر گرفتن تمام فاکتورهای بُعد فنی، بنیادی، کلان اقتصادی و احساسی پیش‌بینی قیمت سهام است که با استفاده از روش‌های ریاضی مدل سلسله‌مراتبی، برای تعیین تأثیرگذارترین و تأثیرپذیرترین معیارهای پیش‌بینی قیمت سهام انجام شده است.روش: در این پژوهش، ابتدا به‌دلیل‌عدم قطعیت احتمالی در پاسخ خبرگان، از روش دلفی فازی استفاده شد و با تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، از میان ۵۴ معیار پیش‌بینی قیمت سهام استخراج شده از ادبیات پژوهش، معیارها شناسایی شدند و در دو مرحله در اختیار خبرگان و سرمایه‌گذاران صنعت بورس اوراق بهادار تهران و اساتید دانشگاه قرار گرفتند. از میان این عوامل، ۱۵ معیار به‌عنوان مهم‌ترین و تأثیرگذارترین معیارها انتخاب شد که ۵ معیار میانگین متحرک نمایی، اندیکاتور کانال قیمت، اندیکاتور قدرت نسبی، اندیکاتور حجم معاملات تعادلی و اندیکاتور قیمت مؤلفه‌های بُعد فنی؛ نرخ ارز از مؤلفه کلان اقتصادی؛ حجم معاملات از مؤلفه بُعد رفتاری و نسبت قیمت به سود هر سهم، نسبت سود عملیاتی به فروش، نسبت سود ناخالص به فروش، نرخ رشد فروش شرکت، سود تقسیمی هر سهم، درآمد هر سهم و خرید هر سهم از مؤلفه‌های بُعد بنیادی انتخاب شدند. در ادامه با استفاده از روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری، روابط میان آن‌ها بررسی و مدل سلسله‌مراتبی تبیین شد.یافته‌ها: بر اساس یافته‌های به‌دست‌آمده از مدل در مدل‌سازی ساختاری تفسیری، مشاهده شد که قیمت به سود هر سهم و شاخص جریان پول، در انتهای سلسله‌مراتب قرار می‌گیرد و قدرت محرکه زیادی دارد؛ زیرا نحوۀ قیمت‌گذاری سازمان‌ها بر محصولات، روی خرید سرمایه‌گذاران بسیار مؤثر است و روش انبساطی یا انقباضی پول، در قیمت‌گذاری قدرت محرکۀ زیادی دارد. معیارهایی که در پایین سلسله‌مراتب قرار میگیرند، عبارت‌اند از: نرخ ارز که یکی از عوامل کلان اقتصادی است و اندیکاتور قدرت نسبی و میانگین متحرک نمایی که عوامل فنی هستند و به‌عنوان تأثیرپذیرترین شاخص‌ها شناسایی شدند. یافته‌های این پژوهش، یک مدل سلسله‌مراتبی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر قیمت سهام را در بورس اوراق بهادار ایران، در اختیار سازمان‌ها و سرمایه‌گذاران و صنایع فعال در بورس قرار می‌دهد. نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از مدل‌سازی ساختاری تفسیری نشان داد که متغیرهای نرخ تورم، نرخ رشد نقدینگی و نرخ ارز، از بُعد کلان اقتصادی، می‌توانند بر قیمت سهام تأثیر داشته باشند؛ اول به این دلیل که افراد در سبد دارایی مالی خود ترکیب‌های مختلفی از پول نقد، سهام، سپرده‌های بانکی، اوراق مشارکت، طلا و ارز را نگهداری می‌کنند و دوم به این دلیل که متغیرهای یادشده بر شرایط مالی بنگاه‌های اقتصادی و ارزش سهام شرکت آن‌ها اثرگذارند.