فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رواناب یکی از مهم‌ترین فرآیندهای هیدرولوژیکی در بوم‌سازگان می‌باشد که مهار آن اهمیت بسیاری در مدیریت از منابع خاک‌وآب دارد. اگرچه به‌کارگیری ریزموجودات خاک‌زی به‌عنوان تلقیح‌کننده‌های خاک در مدیریت زیست‌مهندسی رواناب‌ مورد تأیید قرار گرفته، اما کاربست آن‌ها در مهار رواناب در خاک‌ آلوده به مواد نفتی موردتوجه قرار نگرفته است. ازاین‌رو به‌منظور ارزیابی تلقیح باکتری‌ها، سیانوباکتری‌ها و قارچ‌ خاک‌زی در کاهش رواناب در خاک‌ آلوده به مواد نفتی، پژوهش حاضر در مقیاس کرت­ با ابعاد نیم در نیم متر با شیب حدود 25 درصد، میزان آلودگی20000 میلی‌گرم بر کیلوگرم گازوییل و شاهد با سه تکرار، شدت بارش حدود 35 میلی­متر بر ساعت با دوام 30 دقیقه­ تحت شبیه­سازی باران در دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تربیت مدرس انجام شد. نتایج نشان داد که تیمارهای تلقیحی باعث بهبود مؤلفه‌های رواناب شدند، اگرچه اختلاف عملکردی آماری معنی‌دار نسبت به تیمار شاهد (05/0P) نداشتند. مقایسه میانگین‌ها نشان داد که تیمارهای باکتری، سیانوباکتری، قارچ، مجموع باکتری و قارچ، باکتری و سیانوباکتری، سیانوباکتری و قارچ، باکتری، سیانوباکتری و قارچ به‌ترتیب باعث افزایش10/47، کاهش 08/0، 72/10، 86/24، افزایش 85/14، 88/49 و 88/27 درصدی زمان شروع رواناب، افزایش 58/4، کاهش 04/54، 19/65، افزایش 20/72، کاهش 36/41، 53/84 و افزایش 15/40 درصدی حجم رواناب و افزایش 75/4، کاهش 06/54، 15/65، افزایش 28/72، کاهش 39/41، 55/84 و افزایش20/40 درصدی ضریب رواناب شدند. نتایج این پژوهش دلالت بر عملکرد نسبی هم‌افزایی تیمار سیانوباکتری+قارچ در کاهش اثر گازوییل بر تولید رواناب داشت. در نهایت نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تلقیح باکتری، سیانوباکتری و قارچ خاک‌زی بومی می‌تواند یک فناوری زیستی کارآمد و پایدار برای بهبود مؤلفه‌های رواناب در راستای حفاظت از مناطق آلوده به مواد نفتی باشد.