فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: پژوهش حاضر با استفاده از رویکرد هم‌انباشتگی کسری، به مدل‌سازی سری‌های زمانی بیشترین و کمترین قیمت معامله‌شده سهام و سری بازه سهام می‌پردازد که مشخص‌کننده تفاضل بین بیشترین و کمترین قیمت است. همچنین، ویژگی تغییر رژیم در رابطه هم‌انباشتگی میان سری قیمت‌ها نیز بررسی شده است.روش: برای دستیابی به هدف پژوهش، از رویکرد خودرگرسیون برداری هم‌انباشته کسری (FCVAR) برای شش شاخص عمده بورس اوراق بهادار تهران، یعنی شاخص کل بورس، شاخص بازار اول، شاخص بازار دوم، شاخص صنعت، شاخص مالی و شاخص کل فرابورس، با فراوانی‌های زمانی مختلف، طی بازۀ 23/5/1386 تا 24/5/1401 استفاده شده است. برای آزمون ریشه واحد کسری در هر سری قیمت، از روش‌های GPH و ELW نیز استفاده شده است. همچنین، فرضیه وجود حافظه بلندمدت واقعی در مقابل حافظه بلندمدت کاذب، در سری‌های بازه با استفاده از رویکرد پیشنهادی کیو (2011) آزمون می‌شود. به‌منظور آزمون هم‌انباشتگی آستانه‌ای در سری بازه این شاخص‌ها، رویکرد خودرگرسیون آستانه‌ای خود موجود (SETAR) با تصریح دو رژیم، نیز برآورد شده است.یافته‌ها: در خصوص اکثر شاخص‌ها، مقدار برآورد شده از پارامتر کسری برای سری‌های بازه، در مقایسه با مقدار به‌دست‌آمده از این پارامتر برای سری‌های بیشترین و کمترین قیمت، کوچک‌تر است. همچنین، بیشترین و کمترین قیمت‌ها و سری بازه آن‌ها، از تغییرات رژیم یا روند به‌طور هموار متغیر، ﻣﺘﺄثر شده‌اند. بیشترین و کمترین قیمت اکثر شاخص‌ها، در هر دو منطقه مانایی و نامانایی از بازه بیشترین قیمت ـ کمترین قیمت، هم‌انباشته کسری هستند. به‌علاوه، رویکرد هم‌انباشتگی کسری، معیار پایین‌تری را از ماندگاری درسری بازه قیمت در مقایسه با رویکرد انباشتگی کسری ارائه می‌دهد. این یافته نسبت به فراوانی‌های زمانی مختلف روزانه، هفتگی و ماهانه، به‌قوت خود باقی می‌ماند. به‌علاوه، نتایج بر زمان متغیر بودن رابطه هم‌انباشتگی میان سری بیشترین و کمترین قیمت سهام دلالت دارند. از این رو، در کاربردهای عملی برای بورس اوراق بهادار تهران، می‌بایست چارچوب FCVAR در جهت درنظر گرفتن این مشخصه‌ها تعمیم داده شود.نتیجه‌گیری: نتایج تجربی نشان می‌دهند که برخلاف بازده که مانا و پیش‌بینی‌ناپذیر است، بازه قیمت از ویژگی فرایندهای حافظه بلندمدت برخوردار است که در منطقه نامانایی، علاوه‌بر سطوح مانایی با رفتار برگشت به میانگین، قرار می‌گیرد. در نتیجه، می‌توان یک تخمین‌زن نوسان‌پذیری مبتنی‌بر بازه نامانا را نتیجه گرفت که نسبت به تخمین‌زن نوسان‌پذیری تحقق‌یافته مبتنی‌بر بازدﮤ مانا، کاراتر است. از این ‌رو، از تخمین نوسان‌پذیری مبتنی‌بر بازه، می‌توان به‌عنوان جایگزینی برای تخمین نوسان‌پذیری شاخص‌های بورس اوراق بهادار تهران و شاخص فرابورس و حتی، برای مدل‌سازی و پیش‌بینی قیمت سایر دارایی‌ها نیز استفاده کرد. این یافته‌ها برای معامله‌گران، سرمایه‌گذاران و سیاست‌گذاران دلالت بر این دارد که می‌توانند قیمت‌های حدی آینده شاخص‌های بازار را با استفاده از مقادیر گذشته آن‌ها پیش‌بینی کنند و از این پیش‌بینی‌ها برای طراحی استراتژی‌های سرمایه‌گذاری خود بهره گیرند. وجود هم‌انباشتگی میان بیشترین و کمترین قیمت‌های شاخص‌ها نیز بر وجود فرصت‌های محدود آربیتراژ برای سرمایه‌گذاران و معامله‌گران در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران دلالت دارد. به‌علاوه، نتایج نشان می‌دهد که کارایی در این بازارها برای همه شاخص‌ها به یک شکل نیست. با این حال، روابط بلندمدت استواری میان بیشترین و کمترین قیمت شاخص‌ها وجود دارد. از این رو، برای طراحی استراتژی‌های صندوق پوشش ریسک که دربرگیرنده ترکیبی از سهام این بازارهاست، رفتار و رابطه بلندمدت میان این شاخص‌ها می‌بایست مدنظر قرار گرفته شود. همچنین، تخصیص پرتفوی و استراتژی‌های متنوع‌سازی، نباید دربرگیرنده دارایی‌هایی باشد که رفتار کوتاه‌مدت با شاخص‌هایی دارند که رابطه بلندمدت نشان می‌دهند. این یافته برمبنای این عقیده قرار دارد که قیمت‌گذاری نادرست و بیش پوشش ریسک می‌تواند در شرایط عدم وجود رابطۀ هم‌انباشتگی میان سری قیمت‌ها اتفاق بیفتد.