ژئوشیمی و محیط تکتونیکی مجموعه افیولیتی گرماب، شمال خاور کامیاران

نویسندگان

1 دانشیار، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 استادیار، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 کارشناسی ارشد، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

4 دانشجوی دکترا، آکادمی علوم، دانشگاه چین، پکن، چین

doi
10.22071/gsj.2019.147061.1528
چکیده

مجموعه افیولیتی کامیاران در لبه جنوبی زون سنندج-سیرجان و زون برخوردی صفحه عربی و ایران قرار دارد. این مجموعه بین مجموعه هرسین در جنوب خاور و مجموعه سروآباد در شمال‌ باختر قرار دارد. شواهد صحرایی نشان می‌دهند که افیولیت گرماب در شمال خاور کامیاران یک تکتونیک ملانژ است که واحدهای آن شامل گابرو و پریدوتیت‌های سرپانتینی شده است. الیوین، کلینوپیروکسن و ارتوپیروکسن بهمراه کروم اسپینل با بافت کومولیتی و گرانولار کانی‌های اصلی پریدوتیت‌ها را تشکیل می‌دهند. براساس نتایج تجزیه شیمیایی گابروها دارای سرشت توله‌ایتی تا کالک-آلکالن بوده و ویژگی‌های مورب تا قوس اقیانوسی را نشان می‌دهند. شواهد شیمیایی و نمودارهای ژئودینامیکی پریدوتیت‌های گرماب نشان می‌دهند که این سنگ‌ها به پریدوتیت‎های آبیسال شباهت دارند که از یک خاستگاه گوشته‌ای پسماند با ترکیب اسپینل لرزولیتی نوع مورب با درجه ذوب بخشی 15 تا 20 درصدی حاصل شده‌اند. شکسته شدن پوسته نئوتتیس و فرورانش آن به زیر خود در کرتاسه پایانی، منجر به توقف فرورانش دور اول نئوتتیس به زیر صفحه ایران و شکل‌گیری حوضه قوس-پشت قوس (دور دوم فرورانش) و سنگ‌های وابسته به آن در افیولیت‌های کامیاران شده است.