شیمی کانی و شیمی ایزوتوپی سنگ‌کل: روزنه‌ای به پتروژنز سنگ‎های بازالتی- آندزیتی ائوسن عباس‎آباد، شرق شاهرود

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 استاد، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

3 دانشجوی دکترا، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

doi
10.22071/gsj.2020.215769.1741
چکیده

نوار آتشفشانی- رسوبی ائوسن عباس‎آباد در شرق شاهرود از سنگ‌های بازالتی- آندزیتی و آذرآواری‏های وابسته به همراه میان ‌لایه‌های رسوبی تشکیل شده است. سنگ‌های آتشفشانی این نوار شامل الیوین بازالت، تراکی‎بازالت، تراکی‎آندزی‎بازالت، تراکی‎آندزیت و آندزیت با بافت‌های متنوع هیالومیکرولیتی پورفیری، میکرولیتی پورفیری، گلومروپورفیری، تراکیتی و غربالی است. کانی‌های اصلی این سنگ‌ها شامل کلینوپیروکسن و فلدسپار می‌باشند. ترکیب پیروکسن‌ها از اوژیت تا دیوپسید و ترکیب فلدسپارها شامل ارتوکلاز و الیگوکلاز تا بیتونیت است. نسبت‌های 87Sr/86Sr(Initial) این سنگ‌ها با در نظر گرفتن سن 40 میلیون سال برای آن‌ها بین 7042/0 تا 7047/0 و مقادیر 143Nd/144Nd (Initial) آن‌ها نیز بین 5127/0 تا 5130/0 در تغییر است. مقادیر اپسیلون Nd امروزین ԐNd(0) و 40 میلیون سال قبل ԐNd(t=40 Ma) آن‌ها نیز به ترتیب بین 67/2 تا 72/7 و 3 تا 05/8 در تغییر است که نشان‌دهنده یک منشأ گوشته‌ای غنی شده برای آن‌ها‌ست. شیمی سنگ‌کل، ایزوتوپی و کلینوپیروکسن‌ همگی بیان‎گر سرشت کمانی کالک‌آلکالن- آلکالن و ترکیب بازالتی ماگمای مادر برخاسته از یک منبع گوشته‌ای تا حدودی غنی شده نوع OIB در یک جایگاه کششی درون کمانی است. محاسبات دما- فشارسنجی بر روی کانی کلینوپیروکسن بیان‎گر محدوده دمایی 1100 تا 1150 درجه سانتی‎گراد و فشارهای 2 تا 13کیلوبار برای تبلور ماگماست.