تحلیل عوامل مؤثر بر ضایعات مزرعه‌ای حاصل از برداشت نیشکر

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشگاه حکیم سبزواری

3

doi
10.22034/jam.2023.16161
چکیده

هدف از این پژوهش، بررسی میزان ضایعات حاصل از برداشت نیشکر در شرکت کشت و صنعت نیشکر امام خمینی (ره) واقع در منطقه شعیبیه بود. برای الویت‌بندی عوامل مؤثر بر میزان ضایعات از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی استفاده شد. نتایج آماری حاصل از اندازه‌گیری ضایعات نشان می‌دهد که بین سن مزرعه و میزان ضایعات حاصل از برداشت نیشکر رابطه مستقیمی وجود دارد. این رابطه با دقت یک درصد بررسی شده است. همچنین با استفاده از اطلاعات ثبت شده، چهار معیار مؤثر به همراه 23 زیرمعیار در نظر گرفته شد. برای تعیین وزن معیارها و زیرمعیارها، پرسشنامه‌هایی بر مبنای مقایسه‌های زوجی تهیه و توسط مسئولین کشت و صنعت تکمیل گردید. با توجه به وزن‌ به‌دست آمده در معیارها، کمبود نیروی انسانی متخصص و ماهر (مهارت اپراتور) (426/0)، عدم مدیریت صحیح مزرعه (368/0)، عدم مدیریت صحیح برداشت محصول (229/0)، تنظیم نبودن دستگاه‌های برداشت و عدم مدیریت صحیح فنی (076/0)؛ به‌ترتیب رتبه‌بندی شدند. کنترل و هدایت نادرست سبد حمل نی (194/0)، فقدان آموزش کافی برای اپراتورها (176/0) و عدم قرار گرفتن محصول (استقرار گیاه) روی سطح کشت (148/0)، سه زیرمعیار مهم با توجه به بیشترین وزن به‌دست آمده می‌باشند. به‌دنبال محاسبه میزان ضایعات حاصل از برداشت نیشکر به برآورد درآمد حاصل از ضایعات پرداخته شد. این مورد برای تمام مزرعه‌های مورد بررسی در این مطالعه محاسبه گردید و نتایج اقتصادی نشان داد میانگین درآمد حاصل از ضایعات نیشکر معادل 70/123 دلار به ازای هر هکتار می‌باشد.