تحلیل اقتصادی و فنی برداشت مکانیزه ذرت بذری- مطالعه موردی کشت و صنعت دامپروری پارس (شهرستان پارس آباد مغان)

doi
10.22034/jam.2023.15908
چکیده

بیش از 80 درصد ذرت بذری کشور در مغان تولید و فرآوری می‌شود. یکی از چالش‌های تولید ذرت بذری، برداشت بلال ذرت با پیکرهاسکرهای خودرو  و کششی است که طی سال‌های اخیر در مقایسه با روش دستی بر کیفیت بذر تولیدی کشور تأثیرگذار بوده است. در این راستا پژوهشی برای ارزیابی سه روش برداشت بذر ذرت هیبرید رقم 704 در سال زراعی1400-1399 در شرکت ملی کشت و صنعت دامپروری پارس انجام شد. آزمایش‌ها بر اساس طرح بلوک‌های کامل تصادفی در چهار تکرار اجرا شد. تیمارهای این پژوهش شامل برداشت بلال با پیکرهاسکر خودگردان، پیکرهاسکر کششی و برداشت دستی بلال ذرت بذری بود. پارامترهای فنی و زراعی مورد بررسی شامل درصد رطوبت بذر زمان برداشت، ظرفیت ماده‌ای و مزرعه‌ای ماشین، نرخ تلفات بلال و در نهایت میزان شکستگی دانه در فرایند تولید ذرت بذری بود. برای ارزیابی اقتصادی از روش بودجه‌بندی جزئی استفاده شد. نتایج نشان داد بیشترین و کمترین ظرفیت مزرعه‌ای مؤثر به‌ترتیب برای پیکرهاسکر خودرو  و کششی برابر با 26/1و 25/0 هکتار در ساعت محاسبه شد. کمترین و بیشترین تلفات کل بلال به ترتیب 8/3 و 4/5 درصد و مربوط به برداشت به روش دستی و کمباین بلال چین کششی بود. تحلیل اقتصادی نشان داد که نرخ بازده نهایی استفاده از کمباین بلال چین خودرو با سایر تیمارها بیشتر از 13/80 درصد است. سود خالص هکتاری و هزینه متغیر کاربرد این تیمار برداشت به‌ترتیب191900 و 91600 هزار ریال برآورد گردید که نسبت به تیمارهای برداشت با پیکرهاسکر پشت تراکتوری و دستی به‌ترتیب 30/6 و 04/10 درصد افزایش سودآوری داشت.