مقایسه تنوع ساختمانی انواع اسید هیومیک استخراج شده از منابع آلی متعارف در بخش کشاورزی

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی،دانشگا رازی، کرمانشاه، ایران

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22059/ijswr.2023.347116.669340
چکیده

اسید هیومیک یک ترکیبات آلی است که می‌تواند خصوصیات فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی خاک را بهبود بخشد. علاوه بر آن نقش مهمی در افزایش رشد و عملکرد گیاه دارد. این ترکیب از منابع مختلفی که غنی از مواد آلی است نظیر کمپوست‌ها، زغال سنگ، مواد هوموسی شده و خاک می‌تواند استخراج شود. به منظور اطلاع از خصوصیات طیفی و ساختاری این ترکیبات، مطالعه‌ای در سال 1400 روی اسید هیومیک استخراج شده از منابع مختلف آلی (کمپوست کود گاوی، ورمی‌کمپوست، کمپوست زباله شهری، کود گوسفندی و کود مرغی) انجام شد. مقادیر عناصر کربن، اکسیژن، هیدروژن و نیتروژن در اسید هیومیک‌های استخراج شده با دستگاه آنالیز عناصر، گروه‌های عاملی با دستگاه FTIR و نسبت‌های جذب اسپکتروفتومتری E3/E5 و E4/E6 در آنها با دستگاه اسپکتروفتومتر در آزمایشگاه گروه علوم و مهندسی خاک پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه تعیین شدند. کمترین نسبت H/C در اسید هیومیک استخراج شده از کمپوست زباله شهری (05/1) و ورمی کمپوست (09/1)، بیشترین نسبت O/C در اسید هیومیک کمپوست زباله شهری (70/0) و ورمی کمپوست (59/0) و کمترین نسبت C/N در اسید هیومیک کود مرغی (84/11) مشاهده شد. با توجه به نتایج آنالیز FTIR قوی‌ترین باند‌های جذب در 3400 cm-1، 3000-2900 cm-1، 1700-1600 cm-1 و 1100-1000 cm-1 مشاهده شدند. بیشترین نسبت E3/E5 در اسید هیومیک استخراج شده از کود مرغی (81/12) و کود گوسفندی (61/10) و کمترین مقدار در کمپوست زباله شهری (00/2) دیده شد. بیشترین نسبت E4/E6 نیز در اسید هیومیک استخراج شده از کود مرغی (31/7) بدست آمد و کمترین مقدار E4/E6 در اسید هیومیک حاصل از کمپوست زباله شهری (70/4) مشاهده شد.