ارزیابی ریسک استفاده از پساب شهرک صنعتی البرز جهت احیاء تالاب الله‌آباد قزوین با استفاده شبکه بیزین

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران

2 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.

3 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران.

4 گروه مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2023.353884.669431
چکیده

 تالاب‌ها نقش اساسی در اکوسیستم داشته و تأثیر زیادی بر زندگی مردم دارند لذا احیا تالاب‌های تخریب‌شده امری حیاتی است. با کمبود منابع آب، پساب‌های شهری و صنعتی می‌توانند به‌عنوان منابع آب جایگزین در مصارف مختلف استفاده شوند. در این پژوهش ریسک استفاده از پساب شهرک صنعتی البرز در استان قزوین جهت انتقال به تالاب اله‌آباد به‌منظور احیا آن مورد بررسی قرار گرفته است. ابتدا عوامل تأثیرگذار و تأثیرپذیر در محدوده طرح شناسایی شد. سپس با استفاده از داده‌های کیفیت آب تصفیه‌خانه شهرک صنعتی البرز که در سال انجام پژوهش برداشت شده‌اند و جمع‌آوری نظرات 20 کارشناس با تخصص‌های محیط‌زیست، منابع آب و آبیاری و زهکشی در قالب پرسشنامه، ریسک طرح به روش شبکه بیزین محاسبه گردید. نتایج نشان داد که در بین گره‌های میانی ساختار ریسک، کمترین و بیشترین مقدار به ترتیب مربوط به گره‌های فلزات سنگین و افزایش هزینه‌های اجرا است که در زیرگروه ریسک محیط‌زیستی بهداشتی و اقتصادی قرار می‌گیرد. علی‌رغم این‌که کیفیت پساب در بیشتر پارامترها در حد استاندارد است، ریسک‌های محیط‌زیستی-بهداشتی، اجتماعی-فرهنگی، اقتصادی و فنی به ترتیب برابر با 44، 47، 50 و 49 درصد محاسبه شد. با توجه به ریسک‌های محاسبه شده، بخش فنی و اقتصادی طرح پتانسیل بیشتری برای ایجاد شکست طرح را دارد. ریسک کلی طرح 49 درصد محاسبه شد که می‌تواند آسیب‌های غیرقابل جبرانی به بار آورد و منجر به شکست پروژه گردد. قبل از اجرای طرح باید جنبه‌های مختلف محیط زیستی، اجتماعی و مسائل فنی و اقتصادی به دقت بررسی شده و احتمال ایجاد ریسک به حداقل برسد.