بررسی و توسعه معادله تبخیرتعرق هارگریوز ـ سامانی برای شرایط رطوبتی مختلف
نویسندگان
1 گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
2 گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 استاد گروه آبیاری و زهکشی پردیس کشاورزری و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.
4 گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
doi
10.22059/ijswr.2023.351792.669405چکیده
محاسبه تبخیرتعرق مرجع به عنوان جزئی از معادله پایستگی انرژی کاری بس دشوار است، از این رو محققین زیادی با ارائه روشهای مختلف سعی در برآورد آن داشتهاند. در این بین رابطه فائو پنمن ـ مانتیث به عنوان روشی بر مبنای فیزیک مسئله تبخیر، جایگاه ویژهای در امر برآورد تبخیرتعرق دارد، اما از آنجایی که معمولا تعداد کمی از پارامترهای هواشناسی در دسترس هستند، مسئله نیازمند بودن به پارامترهای مختلف در این رابطه، استفاده از این رابطه را محدود کرده است. در نتیجه، روشهایی همچون روش هارگریوز ـ سامانی که نیازمند کمترین و معمولترین پارامترها یعنی دما میباشد، برای برآورد تبخیرتعرق رواج یافته است. علیرغم این نقطه قوت، روش هارگریوز ـ سامانی برآوردهای مناسبی برای مناطق مرطوب ندارد.در پژوهش حاضر با مرور تاریخچه توسعه رابطه هارگریوز ـ سامانی، روشی اصلاحی برای شرایط رطوبتی مورد بررسی قرار گرفته است. به منظور جامعیت بخشیدن به پژوهش، دادههای 4169 ایستگاه در سطح کشورهای مختلف تهیه و روش هارگریوز ـ سامانی و دو روش اصلاح شده دیگر بر پایه آن با مقادیر تبخیرتعرق برآورد شده از روش فائو پنمن ـ مانتیث مقایسه شدهاند.نتایج حاصل نقاط ضعف دیگری همچون محدودیت برآورد حدود فرین تبخیرتعرق در شرایط خاص را در روش هارگریوز ـ سامانی آشکار کرد. همچنین روش اصلاحی مورد بحث در مقاله حاضر باعث بهبود آمارههای مختلف طی گسترة وسیعی از شرایط رطوبتی شد.
