اثرات استفاده از پساب فاضلاب شهری بر کیفیت آب زیرزمینی شمال اصفهان

نویسندگان

1 3. محقق بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران

2 بخش خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران.

3 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات خاک و آب کشور- اصفهان(آلودگی خاک، آلودگی آب و مسایل زیست محیطی عرصه کشاورزی)

doi
10.22059/ijswr.2023.343913.669283
چکیده

به منظور بررسی تاثیر استفاده از پساب تصفیه‌شده در کشاورزی برکیفیت شیمیایی آب‌های زیرزمینی در منطقه شمال اصفهان، منطقه‌ای به وسعت 6000 هکتار، در طی سال‌ آبی 1397-1398 با نمونه برداری از تعداد 46 حلقه چاه،‌ مورد بررسی قرار گرفت. موقعیت چاه‌های مورد مطالعه، در دو ناحیه تحت آبیاری درازمدت با پساب حداقل به مدت 10 سال و ناحیه شاهد قرار داشت. ویژگی‌های کیفیت شیمیایی نمونه‌ها شامل هدایت الکتریکی (EC)، واکنش شیمیایی ( pH)، آنیون‌ها شامل بیکربنات، سولفات، کلرور، نیترات و کاتیون‌ها شامل کلسیم، منیزیم و سدیم بود. نتایج نشان داد تاثیر استفاده از پساب فاضلاب تصفیه‌شده بر کیفیت آب‌های زیرزمینی منطقه، در چاه‌های کم عمق و عمیق رفتار متفاوت دارد. به طوری که در اثر مصرف درازمدت پساب فاضلاب تصفیه‌شده برای آبیاری اراضی کشاورزی، هیچ‌کدام از پارامتر‌های کیفیت شیمیایی آب زیرزمینی، برای نمونه‌ها در چاه‌های عمیق نسبت به منطقه شاهد معنی‌دار نبود و برای نمونه‌ها در چاه‌های کم عمق نسبت به منطقه شاهد، برای پارامتر‌های شیمیایی EC، بی‌کربنات (HCO3) و کلر (Cl) در سطح احتمال پنج درصد دارای اختلاف آماری معنی‌دار و برای سایر پارامتر‌های شیمیایی غیر معنی‌دار بود. بیشتر چاه‌های این منطقه عمیق بوده و تنها 8 درصد چاه‌ها در محدوده تحت آبیاری با پساب، کم عمق هستند. لذا با توجه به نتایج ، استفاده از پساب تصفیه‌شده برای کشاورزی در این منطقه، تأثیر ناچیزی بر کیفیت شیمیایی آب‌های زیرزمینی عمیق داشته و بنابراین از نظر کاربرد در کشاورزی با رعایت سایر موارد زیست محیطی قابل توصیه است.