ارائه چارچوب مدیریت ریسک حوادث فاجعهبار بهکمک ابزارهای مالی انتقال ثانویه ریسک
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
3 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
4 استادیار، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.
doi
10.22059/frj.2022.320892.1007153چکیده
هدف: تاکنون 62 نوع ریسک از حوادث فاجعهبار در جهان شناسایی شده که 34 نوع آن در کشور به وقوع پیوسته است. استفاده از ظرفیت ابزارهای انتقال ریسک جایگزین، یکی از استراتژیهای مدیریت ریسک قبل از وقوع حوادث فاجعهبار است که برای پوشش مالی توصیه شده است. بر این اساس، هدف از پژوهش حاضر، طراحی و ارائه چارچوب مدیریت ریسک حوادث فاجعهبار با استفاده از این ابزارهاست.روش: پژوهش حاضر بر اساس مراحل مرور نظاممند در یک دوره 8 ماهه صورت پذیرفته است. پس از مشخصشدن موضوع مطالعه، سؤال پژوهش تدوین و در ادامه، پروتکل پژوهش و مدل ذهنی مناسب طراحی و معیارهای ورود و خروج نیز تعیین شد. ابتدا 112 مقاله انتخاب شد و پس از طبقهبندی، غربالگری و سنجش کیفیت آنها، در نهایت 73 مقاله برای بررسی عمیق باقی ماند. از روش نمونهگیری غیرتصادفی قضاوتی و نیز گلوله برفی برای انجام 18 مصاحبه تا حصول اقناع نظری استفاده شد. دادههای بهدستآمده طبقهبندی، کدگذاری و سنتز شدند.یافتهها: عوامل مؤثر بر چارچوب پیشنهادی در چهار گزاره اصلی ضرورت، زیرساخت اجرا، اندازهگیری ریسک و طراحی ابزارهای مالی مناسب طبقهبندی شد. هر گزاره تعدادی زیرمجموعه و کد را شامل میشود که در مجموع 10 مقوله و 415 کد مفهومی را تشکیل میدهد.نتیجهگیری: مدل شماتیک برای تبیین چارچوب مدیریت ریسک فاجعهبار در مرحله قبل از وقوع آن ارائه شد. با توجه به تنوع عوامل شناساییشده، میتوان نتیجه گرفت که این چارچوب مفهومی چندبُعدی است که باید در فرایند اجرا در کانون توجه قرار گیرد.