سنگ‌نگاری و زمین‌شیمی عناصر اصلی و فرعی ماسه‌سنگ‌های سازند قرمز بالایی در بُرش کانسار سرب- روی چهرآباد (شمال‌باختر زنجان) با تاکید بر جایگاه تکتونیکی و برخاستگاه

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد زمین‌شناسی اقتصادی، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان

2 دانشیار، گروه زمین‌شناسی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 دانشیار، گروه زمین‌شناسی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

4 استادیار، گروه زمین‌شناسی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22071/gsj.2018.99539.1271
چکیده

در این پژوهش، داده‌های سنگ‌نگاری و زمین‌شیمیایی عناصر اصلی و فرعی لایه‌های ماسه‌سنگی سازند قرمز بالایی در بُرش کانسار سرب- روی چهرآباد (شمال‌باختر زنجان) جهت تعیین ترکیب سنگ‌شناسی، جایگاه تکتونیکی و سنگ منشأ آن‌ها مورد ارزیابی قرار گرفته است. در این منطقه، سازند قرمز بالایی حداکثر 980 متر ستبرا داشته و بر روی آهک‌های سازند قم قرار گرفته است. براساس مطالعات میکروسکوپی، این ماسه‌سنگ‌ها عمدتاً از ذرات آواری دانه‌ریز تا دانه‌متوسط تشکیل شده و حاوی انواع خُرده‌سنگ‌های رسوبی و دگرگونی (%25)، کوارتز (21 %) و فلدسپات (%10) می‌باشند. براساس مطالعات سنگ‌شناسی، این ماسه‌سنگ‌ها از نوع فلدسپاتیک ‌لیت‌آرنایت تا لیت‌آرنایت (غالباً چرت‌آرنایت) هستند. براساس اجزای اصلی تشکیل‌دهنده و نتایج آنالیزهای زمین‌شیمیایی عناصر اصلی و فرعی، جایگاه تکتونیکی این ماسه‌سنگ‌ها حاشیه‌های فعال قاره‌ای و حوضه‌های فورلندی می‌باشد. داده‌های به‌دست آمده بیانگر سنگ منشأ حدواسط تا فلسیک برای این ماسه‌سنگ‌ها است که تحت تأثیر آب و هوای نیمه‌مرطوب تا نیمه‌خشک و هوازدگی شیمیایی کم قرار داشته‌اند.