برآورد مقدار آب آبیاری گندم با استفاده از سامانه نیاز آب و مقایسه با مقادیر اندازهگیری مزرعهای
نویسندگان
1 استادبخش آبیاری و زهکشی ، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی ، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 دانشیار بخش آبیاری و زهکشی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی ، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3 دانشیار بخش آبیاری و فیزیک خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
4 استادیار، بخش آبیاری و فیزیک خاک، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.
doi
10.22059/ijswr.2022.346273.669328چکیده
برآورد دقیق مقدار آب آبیاری و بهره وری آب گندم در کشور یکی از شاخصهای مهم و کلیدی برنامهریزی کشاورزی است. هدف از این مطالعه، ارزیابی نتایج اندازهگیری میدانی و مزرعهای مقدار آب آبیاری و عملکرد گندم تحت شرایط مدیریت کشاورزان در سطح 37 شهرستان در سال زراعی (1396-1395) و مقایسه آن با برآورد مقدار آب آبیاری سامانه نیاز آب و تعیین بهرهوری آب آبیاری گندم بود. نتایج نشان داد که میانگین مقدار آب آبیاری گندم در روش اندازهگیری شده و سامانه نیازآب به ترتیب برابر با 6/5734 و 2/5970 مترمکعب در هکتار بود و میانگین عملکرد گندم در روش اندازهگیری مزرعه و سامانه نیازآب به ترتیب برابر با 5/5216 و 6/4950 کیلوگرم در هکتار و بهرهوری آب گندم در روش اندازهگیری مزرعه و سامانه نیاز آب برابر 1 و 9/0 کیلوگرم بر مترمکعب شد. هم چنین نتایج نشان داد که سامانه نیاز آب با ریشه میانگین خطای نرمال 19 درصد و ضریب توافق 93 درصد مقدار آب آبیاری گندم را در مقیاس شهرستان برآورد مینماید و عملکرد دانه گندم با ریشه میانگین خطای نرمال 17 درصد و ضریب توافق 95 و بهره وری آب گندم را با ریشه میانگین خطای نرمال 24 درصد و ضریب توافق 90درصد برآورد مینماید. ضریب کارایی سامانه نیاز آب نشان میدهد که سامانه نتایج قابل قبولی در تعیین مقدار آب آبیاری و بهرهوری آب گندم در سطح مزارع کشور برآورد میکند. از این رو، میتوان از سامانه نیاز آب در برآورد حجم آب مورد نیاز برای آبیاری گندم در سطح کشور و در مدیریت آب در مزرعه بهره برد.
