تبیین موانع پیاده‌سازی استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی؛ رویکرد نظریه داده‌بنیاد

نویسندگان

1 دانشیار گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.

3 دانشیار، گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران

4 استادیار، گروه حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22059/frj.2020.292297.1006948
چکیده

هدف: هدف این پژوهش، شناسایی و تببین موانع اجرای استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی در ایران با بهره‌مندی از دیدگاه‌های خبرگان صورت گرفته است. روش: در این پژوهش، به‌کمک ابزار مصاحبه عمیق ساختارنیافته با 32 نفر از حسابرسان، اعضای کمیته تدوین استانداردهای سازمان حسابرسی، مدیران و کارشناسان اداره گزارشگری مالی سازمان بورس و اوراق بهادار، مدیران مالی بانک‌ها و بیمه‌ها، استادان دانشگاه و مدیران مالی شرکت‌های بورسی مصاحبه‌هایی انجام گرفت و با کدگذاری سه مرحله‌ای باز، محوری و انتخابی بر اساس نظریه داده‌بنیاد، اطلاعات به‌دست‌آمده تحلیل شد. یافته‌ها: فقدان الگو و استانداردهای سیستماتیک تعیین ارزش منصفانه، نبود نظام ارزیابی، نداشتن چارچوب مفهومی ـ نظری، ضعف آموزش، ضعف زیرساخت و فناوری، کمبود نیروی انسانی متخصص و مؤسسه‌های حسابرسی خبره، نوسان‌های شاخص‌های اقتصادی و عدم قطعیت سیاسی، به‌عنوان شرایط علّی و مفاهیم دیگری در قالب شرایط مداخله‌گر، شرایط زمینه‌ای، راهبردها و پیامدهای موانع اجرای استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی در ایران شناسایی شدند. نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج پژوهش «موانع هماهنگ‌سازی» مقوله محوری است و «موانع بنیادی» و «موانع فنی» را شامل می‌شود. برای پیاده‌سازی استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی، علاوه‌بر موانع فنی مانند زیرساخت‌ها و فناوری، توجه به موانع بنیادی از جمله عوامل اقتصادی، سیاسی و نظام ارزیابی، بسیار مهم و حیاتی به نظر می‌رسد.