فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اگرچه استفاده از کود در خاک‌های فقیر جهت افزایش حاصلخیزی خاک و رشد بهینه گیاهان امری ضروری است، اما در سال‌های اخیر استفاده بی رویه از کودهای شیمیایی باعث آسیب‌های زیست محیطی فراوانی شده است. به همین جهت تحقیق حاضر با هدف بررسی اثر دو نوع ماده اصلاح‌کننده آلی (پوسته برنج) و معدنی (زئولیت کلینوپتیلولیت) بر برخی ویژگی‌های خاک در سال 1399 در گلخانـه دانشـکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه لرستان اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل اصلاح کننده-های آلی با سه سطح (یک، سه و پنج درصد وزنی)، معدنی با سه سطح (سه، پنج و ده درصد وزنی) و تیمار شاهد و سه زمان مختلف انکوباسیون (30 (شاهد)، 60 و 90 روز) بودند. قبل از شروع سه زمان مذکور، یک ماه انکوباسیون برای به تعادل رسیدن مواد اصلاحی و خاک نیز اعمال شد. نتایج نشان داد که کاربرد هر دو اصلاح‌کننده باعث افزایش معنی‌دار میانگین وزنی قطر خاکدانه‌ها، تخلخل، رطوبت وزنی، هدایت الکتریکی، اسیدیته، نیتروژن کل، نسبت کربن به نیتروژن و تنفس میکروبی نسبت به شاهد شد. تیمار 5 درصد وزنی پوسته برنج باعث افزایش معنی‌دار میانگین وزنی قطر خاکدانه‌ها (7/26 درصد) نسبت به شاهد شد، اما اثر کاهشی روی جرم مخصوص ظاهری و آب‌گریزی نسبت به تیمار شاهد نشان داد. آب‌گریزی تیمار 10 درصد وزنی زئولیت و 3 درصد وزنی پوسته برنج حدود 8/37 درصد نسبت به شاهد کاهش یافت. با گذشت زمان میزان جرم مخصوص ظاهری، تخلخل، هدایت الکتریکی، کربن آلی، نیتروژن کل و تنفس میکروبی روند کاهشی داشت، اما زمان بر اسیدیته و نسبت کربن به نیتروژن خاک اثر افزایشی داشت. نسبت کربن به نیتروژن در دوره انکوباسیون 60 و 90 روز نسبت به شاهد، به ترتیب به میزان 04/7 و 32/17 درصد افزایش معنی‌دار داشته است. نتایج آنالیز داده‌ها نشان داد که تاثیر زمان بر آب‌گریزی، میانگین وزنی قطر خاکدانه‌ها و رطوبت وزنی معنی‌دار نگردید.