تأثیر نوع عصارهگیر و نسبت خاک به عصارهگیر بر استخراج میزان پتاسیم قابل جذب خاک
نویسندگان
1 موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران، کرج، ایران.
2 گروه علوم خاک، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
3 سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی (AREEO)، موسسه تحقیقات خاک و آب (SWRI)، کرج، ایران.
4 سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی (AREEO)، موسسه تحقیقات خاک و آب (SWRI)، کرج، ایران.
doi
10.22059/ijswr.2022.341938.669253چکیده
پتاسیم بهعنوان عنصری ضروری که نقش آن در متابولیسم گیاهان و مقاومت آنها در برابر تنشهای زیستی و محیطی بارها ثابت شده است، برای مدیریت بهینه، نیاز به استخراج و اندازهگیری دقیق دارد. تحقیق حاضر با هدف بررسی اثر نسبت خاک به عصارهگیر بر اندازهگیری مقدار پتاسیم قابل جذب خاک انجام شد. بدین منظور در مهر ماه سال 1400، تعداد 62 نمونه خاک سطحی از مزارع کشاورزی سراسر کشور برداشته و مقدار پتاسیم آنها توسط سه عصارهگیر استات آمونیوم 1 مولار (سه نسبت 5:1، 10:1 و 20:1)، آمونیوم بیکربنات-DTPA (2:1، 5:1 و 10:1) و مهلیچ-3 (5:1، 10:1 و 20:1)، در موسسه تحقیقات خاک و آب کرج اندازهگیری شد. نتایج نشان داد که مقدار پتاسیم قابل جذب اندازهگیری شده، توسط عصارهگیرهای استات آمونیوم و مهلیچ-3 فاقد اختلاف معنیدار بود، اما این دو عصارهگیر با آمونیوم بیکربنات-DTPA اختلاف معنیدار داشتند. احتمالاً دلیل این اختلاف، جایگزین شدن نسبت 2:1 با نسبت 20:1 در روش عصارهگیری با آمونیوم بیکربنات-DTPA است. با افزایش نسبت خاک به عصارهگیر، میزان برآورد پتاسیم قابل جذب خاک توسط هر سه عصارهگیر بهطور معنیداری افزایش یافت. بهطور میانگین، مقدار پتاسیم عصارهگیری شده در نسبت 20:1 بهترتیب %5/11 و %01/5 بیشتر از نسبت 5:1 و 10:1 استات آمونیوم و %79/8 و %84/6 بیشتر از نسبت 10:1 و 5:1 مهلیچ-3 بود. با استفاده از نسبت 10:1، هر سه عصارهگیر مقدار پتاسیم قابل جذب خاک را بدون اختلاف معنیدار اندازهگیری کردند. بنابراین، پیشنهاد میشود که در مواقع لزوم میتوان از هر سه عصارهگیر برای تعیین مقدار پتاسیم قابل جذب استفاده کرد. همچنین بهنظر میرسد که نسبت 10:1، نسبت مناسبی برای اندازهگیری مقدار پتاسیم قابل جذب با حداقل تفاوت بین عصارهگیرهای مختلف باشد.