ارزیابی مدلهای فیزیکی- تجربی تبخیر - تعرق مرجع با استفاده از لایسیمتر وزنی (مطالعه موردی: تبریز)
نویسندگان
1 گروه مهندسی آب. دانشکده کشاورزی. دانشگاه تبریز. تبریز. ایران
2 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22059/ijswr.2022.342406.669256چکیده
استفاده از دادههای اندازهگیری شده برای بررسی مدلهای برآورد کننده تبخیر و تعرق مرجع (ET0) در مطالعات مختلف به خاطر مشکلات موجود در اندازهگیریها به صورت محدود انجام گرفته است. گونه چمن و نوع بافت خاک مورد استفاده در لایسیمترها در مطالعات مختلف با هم متفاوت است در حالی که این عوامل بر مقدار اندازهگیریهای لایسیمتری تاثیرگذار است. در این مطالعه، 19 مدل فیزیکی- تجربی و تجربی در گروههای ترکیبی، تابشی، دمایی و انتقال جرم برای سه سال متوالی (1396-1398) با اندازهگیریهای لایسیمتری در منطقه تبریز با اقلیم نیمهخشک واقع در شمالغرب ایران مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین جهت بررسی تأثیر گونههای گیاهی مرجع و بافت خاک بر میزان ET0، دو گونه چمن شامل فستوکا آروندیناسه و لولیوم پرنه در سه بافت خاک لوم شنی، رسی و لوم سیلتی در لایسیمترهای وزنی اندازهگیری شدند. مدلهای Kimberly Penman-1996 (KP)، Penman-1963، FAO.ppp.17 Penman (FAO.ppp.17)، FAO24 Blaney Criddle (FAO24 BC)،FAO56 Penman Monteith (FAO 56 PM) بهترین عملکرد را در بین مدلهای مورد استفاده نشان دادند. مقایسه گروهی مدلها نشان داد گروه ترکیبی بهترین عملکرد را داشته است. مقایسه ET0 برآورد شده با لایسیمترهایی که با خاک لوم شنی پر شدهاند مطابقت بیشتری نسبت به لایسیمترهای لوم سیلتی و رسی نشان داد. بررسی تاثیر گونه چمن بر عملکرد مدلها بیانگر دقت بالای مدلهای تجربی در لایسیمترهای با چمن لولیوم نسبت به چمن فستوکا میباشد.