زمین شناسی، ژئوشیمی و الگوی تشکیل کانسار سرب (نقره) دره امرود در کمان ماگمایی ارومیه- دختر، جنوب قهرود

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 استادیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

3 کارشناسی ارشد، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

4 استادیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

doi
10.22071/gsj.2018.122431.1438
چکیده

کانسار سرب (نقره) دره‌امرود در منطقه قهرود و در کمان ماگمائی ارومیه- دختر در واحد توف‌سیلیسی سبز- خاکستری رنگ و کریستال لیتیک توف با سن ائوسن‌میانی تا پسین رخ داده است. شکل‌هندسی پیکره معدنی عمدتاً بصورت چینه-کران و نامنظم، نیمه همخوان تا ناهمخوان بوده و ساخت و بافت غالب ماده معدنی از نوع نیمه توده‌ای، برشی، نواری و رگه- رگچه ای می‌باشد. کانی‌های اولیه و غالب در ماده معدنی شامل گالن، پیریت، کالکوپیریت و کانی‌های ثانویه بیشتر از نوع کوولیت، گوتیت و هماتیت هستند. کانی‌های باطله عمدتاً شامل اپیدوت، کلریت، کانی‌های رسی، کوارتز، کلسیت و باریت است. دگرسانی‌های عمده شامل اپیدوتی- کلریتی و سریسیتی می‌باشد. عدم شباهت الگوی عناصر نادر خاکی (REE) ماده معدنی در کانسار دره‌امرود با الگوی سنگ-های آتشفشانی میزبان در کمرپایین و کمربالای کانسار با مدل تشکیل بصورت جانشینی زیر کف دریا سازگار می باشد. آنومالی منفی Ce در مواد معدنی حاکی از نقش آب دریا در تشکیل کانسار است. بر اساس مطالعات ساختاری، چینه-شناسی، پتروگرافی، بافت و ساخت، کانی‌شناسی، دگرسانی و ژئوشیمیایی بنظر می‌رسد کانه‌زائی سرب (نقره) دره‌امرود بصورت سولفید ‌توده‌ای آتشفشان‌زاد (VMS) تیپ بایمدال فلسیک یا کوروکو رخ داده و ماده معدنی بصورت جانشینی در سنگ‌های آتشفشانی زیر کف دریا نهشته شده است. شایان ذکر است کانسار دره امرود اولین رخداد سولفید توده‌ای غنی از فلزات پایه و فقیر از باریت می‌باشد که در پهنه ارومیه- دختر معرفی می‌گردد و اهمیت اکتشاف اینگونه ذخایر در این پهنه را آشکار می‌سازد.