فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش، اثر تابش خورشیدی (F10.7) و فعالیت ژئومغناطیسی (Ap) بر ویژگی‌های اصلی یونوسفر با تمرکز بر foF2، hmax و توزیع چگالی الکترونی با بهره‌گیری از مدل دوبعدی SAMI2 بررسی شد. برای تحلیل تغییرات ناشی از تابش خورشیدی، مقادیر مختلف F10.7 شامل 40، 100، 200، 300 و 400 در دو روز متفاوت سال _روز ۱۵ (زمستان) و روز ۱۹۶ (تابستان)_ و در دو بازه زمانی صبح (09:00) و بعدازظهر (15:30)، با شاخص Ap=100 و در طول جغرافیایی 60 درجه و عرض 36 درجه مطالعه شد. انتخاب این دو روز امکان مقایسه پاسخ زمانی و فصلی یونوسفر را فراهم کرد. نتایج نشان دادند که foF2 رابطه‌ای تقریباً خطی و افزایشی با F10.7 دارد، در حالی‌که hmax رفتاری غیرخطی و نمایی داشته و به‌ویژه در ساعات بعدازظهر و در سطوح بالاتر تابش افزایش قابل‌توجهی را نشان می‌دهد. همچنین hmax نسبت به زمان روز و فصل حساسیت بیشتری دارد. در ادامه، تأثیر ترکیبی F10.7 ( ۱۰۰ و ۲۰۰) و Ap (۱۰۰، ۲۰۰ و ۴۰۰) بر ساختار قائم چگالی الکترونی با استفاده از مدل SAMI2 برای دو روز ۱۹۶ (تابستان) و ۳۴۹ (زمستان) در طول جغرافیایی ۵۱ درجه بررسی شد. نتایج بیانگر آن است که افزایش Ap موجب شکل‌گیری دو قله تفاضلی چگالی در نواحی استوایی و ایجاد کمینه در عرض‌های میانی می‌شود. همچنین افزایش F10.7 علاوه‌بر تقویت چگالی پایه، دامنه تغییرات ناشی از Ap را افزایش می‌دهد. مقایسه فصلی نشان داد که روز ۳۴۹ واکنش شدیدتری نسبت به روز ۱۹۶ دارد، که نشان‌دهنده وابستگی رفتار یونوسفری به ترکیب شرایط خورشیدی و ژئومغناطیسی است.