اثر تمرینات مقاومتی، استقامتی و تناوبی با شدت بالا بر بیان ژن‌های میوستاتین، فولیستاتین و IGF-1 عضلانی موش‌های نر سالمند

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فیزیولوژی ورزش، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران.

2 دانشیار گروه فیزیولوژی ورزشی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

3 استادیار فیزیولوژی ورزش، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران.

doi
10.22080/jaep.2025.29116.2223
چکیده

اهداف: سارکوپنی یکی از اختلالات رایج دوران سالمندی است که با کاهش توده و قدرت عضلانی مشخص می‌شود. از جمله عوامل موثر در بروز این وضعیت، تغییر در بیان ژن‌های تنظیم‌کننده مانند میوستاتین، فولیستاتین و IGF-1 است. هدف این پژوهش بررسی و مقایسه تأثیر سه نوع تمرین (مقاومتی، استقامتی و تناوبی با شدت بالا) بر بیان ژن‌های میوستاتین، فولیستاتین و IGF-1 در عضله دوقلوی موش‌های نر سالمند بود. روش مطالعه: در این مطالعه تجربی، ۴۰ سر موش صحرایی نر ویستار ۱۸ ماهه به‌صورت تصادفی به چهار گروه مساوی شامل کنترل، تمرین مقاومتی، تمرین استقامتی و تمرین تناوبی با شدت بالا تقسیم شدند. پروتکل تمرینی به مدت ۸ هفته و ۵ روز در هفته اجرا گردید. ۴۸ ساعت پس از آخرین جلسه تمرین، بافت عضله دوقلو استخراج و بیان ژن‌ها با استفاده از تکنیک RT-PCR بررسی گردید. داده‌ها با آزمون آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون تعقیبی توکی تحلیل شد. یافته­ها: نتایج نشان داد تمرینات ورزشی موجب کاهش معنی‌دار بیان ژن میوستاتین در گروه‌های مقاومتی، استقامتی و تمرین تناوبی با شدت بالا نسبت به گروه کنترل شد (۰5/۰≥P). همچنین افزایش معنی‌داری در بیان ژن‌های فولیستاتین و IGF-1 در هر سه گروه تمرینی نسبت به گروه کنترل مشاهده شد (۰5/۰≥P). تمرین استقامتی موجب افزایش معنادار فولیستاتین نسبت به تمرین مقاومتی شد (۰5/۰≥P) و تمرین مقاومتی و تناوبی نیز افزایش بیشتری در IGF-1 نسبت به استقامتی داشتند (۰5/۰≥P). نتیجه گیری: نتایج نشان می‌دهد که تمرینات ورزشی در انواع مختلف، به‌طور مؤثر مسیرهای مولکولی مرتبط با رشد و بازسازی عضله را در بافت عضلانی موش‌های نر سالمند تعدیل می‌کنند. این یافته‌ها از تمرین بدنی به‌عنوان یک مداخله غیر دارویی مؤثر در پیشگیری یا کاهش شدت سارکوپنی پشتیبانی می‌کند و می‌تواند مبنایی برای توسعه پروتکل‌های تمرینی هدفمند در سالمندان فراهم سازد.