جایگاه تکتونیکی کمپلکس ولکانو- پلوتونیک ماهیرود: نگرشی متفاوت بر تاریخچه ژئودینامیکی شرق ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه زمین شناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
2 دانشیار، گروه زمین شناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
3 مربی، دانشگاه جامع علمی کاربردی سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
doi
10.22071/gsj.2018.94653.1217چکیده
کمپلکس ولکانو- پلوتونیک ماهیرود که به عنوان گروه چشمه استاد نیز شناخته میشود، مجموعهای از چندین توده نفوذی و توالیهای آتشفشانی- رسوبی است که در حاشیه شمال شرقی پهنه جوشخورده سیستان رخنمون دارد. سنگهای آذرین این کمپلکس شامل گدازههای آتشفشانی و آذرآواری با ترکیب آندزیبازالت، دیاباز، میکروگابرو و داسیت هستند که یک استوک تونالیتی با سن کرتاسه فوقانی (Ma 2/3 ± 4/79) دیابازها را قطع کرده است. سنگهای آتشفشانی کمپلکس ماهیرود از دیدگاه ژئوشیمی خصوصیات سریهای ماگمایی کالکآلکالن و تولهایتی دارند. نمودارهای عنکبوتی بهنجار شده عناصر فرعی و REE نسبت به MORB و کندریت، الگوهایی شبیه سنگهای متعلق به محیطهای بالای منطقه فرورانش (SSZ) و خصوصاً جزایر قوسی امروزی (IAT) نشان میدهند. مطالعات شیمی کانیهای کلیدی موجود در سنگهای آتشفشانی، نظیر کلینوپیروکسن، نتایج مشابهی در بر داشته است. حضور احتمالی یک رشته جزایر قوسی پیشنهاد شده در این تحقیق به نام کمپلکس ماهیرود، قابل مقایسه و احتمالاً در ادامه مجموعه جزایر قوسی پاکستان از جمله چاگی- راسکوه و کوهستان به سن کرتاسه تا ائوسن است. بر اساس این واقعیت، باید اقیانوسی بزرگتر و عریضتر از آنچه قبلاً به عنوان یک آبراهه اقیانوسی فرعی برای اقیانوس سیستان در محیط ریفت درون قارهای پیشنهاد شده است، در نظر گرفت.