فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کروم از جمله فلزهای سنگین و سمی برای ریز جانداران، حیوان‌ها و گیاهان محسوب می­شود که در صورت استفاده از منابع آن، به یک آلاینده جدی محیط‌زیست تبدیل خواهد شد. غلظت­های بالای کروم به‌عنوان عاملی تنش­زا برای گیاهان به شمار می­رود که می­تواند به‌عنوان یک عامل محدودکننده رشد، خصوصیات فیزیولوژیک و بیوشیمیایی گیاهان را تحت‌تأثیر قرار دهد. باتوجه‌به وجود معدن فعال کرومیت در منطقه فرومد شهرستان میامی استان سمنان، این تحقیق برای تعیین وضعیت آلودگی کروم در منابع آب، خاک منطقه و نمونه‌های گیاهی انجام شده است. براین‌اساس و برای شناخت، اقدام به نمونه‌گیری هم‌زمان از کلیه منابع آب منطقه اعم از چاه، چشمه و قنات شده و علاوه بر تجزیه کیفی و تعیین عناصر (آنیون‌ها و کاتیون‌ها)، اقدام به تعیین میزان غلظت عنصر کروم کل در آزمایشگاه تخصصی مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور گردید. نتایج حاکی از وجود کانون‌های آلودگی در مناطق فرومد، پل ابریشم، استربند، کلاته سادات است. نمونه‌گیری از محصولات زراعی، باغی و گیاهان دارویی منطقه، نشان داد که میزان جذب کروم در گیاه فلفل به‌عنوان محصول شاخص ملی منطقه، کمتر از حد مجاز بوده (کمتر از 1 میلی‌گرم بر کیلوگرم) و نگرانی‌‎های اولیه را تا حد زیادی برطرف نموده است. میزان جذب کروم کل در محصول پسته و گلابی نیز در حد مجاز است که می‌توانند در برنامه کشت منطقه موردتوجه قرار گیرند. ازآنجایی‌که میزان جذب کروم در دانه کنجد، گندم، یونجه، محصول انجیر و برخی محصولات بالاتر از حد مجاز است، بایستی از طریق سیاست‌های تشویقی برای اصلاح الگوی کشت و جایگزینی آن با محصولات آلوده اقدام گردد. آلودگی منابع خاک منطقه به کروم در 32 نقطه مورد بررسی قرار گرفت و نتایج نشان داد که تقریباً تمامی انواع نمونه‌های خاک بیش از حد مجاز دچار آلودگی کروم هستند (دامنه 386-142 میلی‌گرم در کیلوگرم). نتایج نشان داد که میزان غلظت کروم کل در چهار نمونه آب شرب فرومد و پل ابریشم قبل از تصفیه  5/123، 2/107، 127 و 6/110 میکروگرم در لیتر بعد از تصفیه صفر، 7/6، صفر و 2/4 میکروگرم در لیتر بوده است که حاکی از اثربخش بودن به‌کارگیری روش اسمز معکوس در تصفیه آب برای مصارف شرب و کشاورزی خانگی می‌باشد.