کاربرد ویناس و اسید هیومیک بر قابلیت دسترسی پتاسیم خاک و عملکرد نیشکر در شرایط کمبود عناصر پرمصرف
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه خاکشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
2 گروه کشاورزی، واحد شاهین شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهین شهر، ایران
3 عضو هیات علمی بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، اهواز، ایران
4 عضو هیات علمی گروه خاکشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
5 عضو هیات علمی گروه خاکشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
doi
10.22059/ijswr.2022.334952.669155چکیده
نیشکر مانند همه گیاهان قندی نیاز بالایی به پتاسیم دارد با اینحال اضافهکردن بلندمدت کودهای شیمیایی در زمینهای کشاورزی موجب تخریب خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک میشود. پژوهش حاضر بهمنظور بررسی تأثیر ویناس و هیومیک اسید بر غلظت پتاسیم خاک و عملکرد گیاه نیشکر جهت کاهش کاربرد کودهای توصیه شده منطقه میباشد. این پژوهش مزرعهای در سال زراعی ۱۳۹۸ بهصورت کرتهای دوبار خرد شده در قالب بلوکهای کامل تصادفی اجرا شد. عاملهای آزمایش شامل ویناس در سه سطح: صفر، 50 و 100 مترمکعب در هکتار، هیومیک اسید در سه سطح: صفر، 5/2 و 5 کیلوگرم در هکتار و تیمار کودی عناصر پرمصرف در دو سطح: توصیه شده و 50 درصد توصیه شده اجرا شد. نتایج نشان داد کاربرد ویناس و اسید هیومیک بر غلظت تمام شکلهای پتاسیم خاک تأثیر معنیداری در سطح احتمال یک درصد داشت. نتایج اثرات ساده نشان داد میانگین پتاسیم تبادلی و محلول در تیمارهای (100 مترمکعب ویناس)، (۵ کیلوگرم هیومیک اسید) و (کود توصیه شده) به ترتیب 275، ۱۶۵ و ۲۲۱ درصد و 692، 371 و 484 درصد بیشتر نسبت به شاهد است. اثرات متقابل پتاسیم تبادلی و محلول در ترکیب (100 مترمکعب ویناس، ۵ کیلوگرم هیومیک اسید و کود توصیه شده) به ترتیب ۳۸۴ و 882 درصد بیشتر نسبت به شاهد است. نتایج نشان داد بیشترین و کمترین عملکرد به ترتیب در تیمار (50 مترمکعب ویناس) و (100 مترمکعب ویناس) به میزان 6/61 و 2/28 تن در هکتار و اثرات متقابل بالاترین عملکرد در تیمار (۵۰ مترمکعب ویناس، ۵ کیلوگرم هیومیک اسید و نصف کود توصیه شده) به مقدار 2/75 تن در هکتار است. نتایج نشان میدهد ویناس و هیومیک اسید میتواند بهخوبی بهعنوان جایگزینی برای کودهای شیمیایی عمل کند و با مدیریت صحیح مصرف کودهای شیمیایی را کاهش دهد.