فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

واژه‌های فریبکار که از مقوله‌های جذاب زبان‌شناسی است و در یکصدسال اخیر به عرصۀ مطالعات این دانش وارد شده است، به معنی واژه‌هایی است که در یک زبان یا در میان دو زبان، دارای ظاهری یکسان یا بسیار نزدیک به هم هستند، اما از نظر معنایی با هم تفاوت دارند. این اختلاف معنی از سویی ممکن است باعث کژتابی و اختلال در معنا شود و از سوی دیگر می‌تواند دستمایۀ تشکیل برخی از آرایه‌های ادبی باشد. با توجّه به نفوذ بسیاری از واژه‌های فارسی به زبان‌های اسلاوی جنوبی (صربی ـ بوسنیایی ـ کروات)، انتظار می‌رود میان این واژه‌‌‌ها و واژه‌های مبدأ در زبان فارسی، نمونه‌هایی از فریبکاری را مشاهده کرد. در این پژوهش در بررسی زبان یادشده ‌100 واژۀ دارای فریبکاری یافته و تحلیل شد. یافته‌های پژوهش نشان‌دهندۀ آن است که 88 درصد واژه‌های فریبکار از نوع فروکاست و 12 درصد از نوع گسترش معنایی است. این امر نشان می‌دهد که بیشتر واژه‌های بررسی‌شده دارای معنایی جز معنای رایج واژه در زبان فارسی بوده‌اند. از حیث روابط معنایی تناسب با بسامد 46 درصدی، بیشترین و تضاد با بسامد 6 درصدی، کمترین کاربرد را داشته‌اند. این امر بیانگر آن است که مناسبات معنایی و آوایی، عامل اصلی شکل‌گیری فریبکاری بوده است.