مؤلفههای انس با قرآن کریم بر اساس تحلیل مضمونی دعای ختم قرآن صحیفه سجادیه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه مازندران، بابلسر، مازندران، ایران.
2 استادیار الهیات و معارف اسلامی، دانشکدهی علوم انسانی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.
doi
10.30497/qhs.2022.242633.3549چکیده
مطابق با آیات و روایات، انس با قرآن کریم زمینهساز تربیتِ افراد و جامعه مبتنی بر آموزههای وحیانی است. دستیابی به این هدف، نیازمند لوازم و مقدماتی است که فقدان آنها میتواند نتیجهی عکس برای انسان به همراه داشته باشد. لذا معصومان(ع) به این مهم توجه داشته و بیانات ارزشمندی را در این خصوص ایراد فرمودهاند که از جملهی آنها، دعای 42 صحیفهی سجادیه با عنوان دعای ختم قرآن است. در این پژوهش تلاش شده با استفاده از روش تحلیل مضمونی و با دو رویکرد کمّی و کیفی در سه گام تجزیه، تشریح و ترکیب متن، به استخراج مضامین پایه، سازمان دهنده و فراگیر دعای ختم قرآن امام سجاد(ع) پرداخته و راهکارهای مطرح در این دعا بهمنظور کشف الگوی صحیح انس با قرآن کریم از منظر آن امام تبیین شود. یافتههای تحقیق نشان میدهد که از منظر امام سجاد(ع) انس با قرآن نیازمند لوازمی است که بهشرط حصول آنها، آثار و نتایجی را هم در دنیا و هم در آخرت برای انسان به ارمغان میآورد. مهمترین لوازم انس با قرآن عبارتند از: شناخت اوصاف قرآن، شناخت آثار تبعیت از قرآن، شناخت شرایط بهرهمندی از قرآن، شناخت مقدمات انس با قرآن، شناخت مفسران حقیقی قرآن، دعا برای پیامبر اکرم(ص) و پیروی از پیامبر اکرم(ص). در پایان این مقاله نیز الگوی انس با قرآن از منظر امام سجاد(ع) ترسیم شده است.
