رخداد معدنی آهن میانج، جنوب باختر زنجان: کانه زایی تیپ آتشفشانی- رسوبی دگرگون و دگرشکل شده در پهنه سنندج- سیرجان

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد زمین شناسی اقتصادی/ دانشگاه زنجان

2 زمین شناسی، دانشگاه زنجان/ عضو هیات علمی

3 عضو هیأت علمی دانشگاه زنجان

4 زمین شناسی، دانشگاه زنجان/ عضو هیات علمی

5 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22071/gsj.2017.84283.1099
چکیده

رخداد معدنی آهن میانج در پهنه فلززایی تکاب- انگوران- تخت‌سلیمان و در فاصله 100 کیلومتری جنوب‌باختر زنجان واقع شده است. کانه‌زایی آهن در این منطقه به‌صورت عدسی‌شکل و هم‌روند با برگ-وارگی درون واحدهای شیستی و متاتوف ریولیتی (معادل سازند کهر) رخ داده است. براساس مطالعات کانه‌نگاری، مگنتیت کانی معدنی و کوارتز کانی باطله را در میانج تشکیل می‌دهند. بافت کانه‌ها از نوع دانه‌پراکنده، لایه‌ای، لامینه‌ای، توده‌ای، رگه- رگچه‌ای و جانشینی است. سه مرحله کانه‌زایی در در رخداد معدنی میانج قابل تفکیک است. کانه‌زایی مرحله اول به‌صورت مگنتیت‌های دانه‌‌پراکنده، لامینه‌ای و عدسی‌شکل چینه‌سان و چینه‌کران هم‌روند با برگ‌وارگی واحدهای میزبان دیده می‌شود. مرحله دوم کانه‌زایی با چین‌خوردگی نوارهای کانه‌دار و ریزساختارهای سیگما و بودین‏شدگی در بلورهای مگنتیت، رشد سایه فشاری کوارتز و دورزدن برگ‌وارگی در اطراف بلورهای مگنتیت و تبلور مجدد بلورهای کوارتز و مگنتیت مشخص می‌شود. کانه‌زایی مرحله سوم با رگه-رگچه‌های تأخیری کوارتزی مشخص می-شود که مراحل قبلی کانه‌زایی را قطع کرده است. بررسی الگوی تغییرات عناصر کمیاب خاکی بهنجارشده به کندریت در سنگ‌های میزبان فاقد کانه‌زایی و بخش‌های کانه‌دار بیانگر تهی‌شدگی این عناصر در بخش‌های کانه‌دار است. این امر بیانگر تحرک این عناصر توسط سیالات اکسیدی کلر و فلوئوردار است که سبب شستشو و حمل آن‌ها از بخش‌های کانه‌‌زایی شده‌اند. ویژگی‌های رخداد معدنی میانج با کانسارهای آهن نوع آتشفشانی-رسوبی دگرگون‌ و دگرشکل‌شده قابل مقایسه است.