فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حوزه آبریز کرخه در استان کرمانشاه به دلیل برخورداری از منابع غنی آب‌وخاک به‌عنوان یکی از مناطق مستعد کشاورزی کشور به شمار می‎رود. بااین‌حال مدیریت منابع آب در سطح مزارع این حوزه در این استان بهینه نمی‎باشد. به‌منظور مدیریت بهتر منابع آب این حوزه، دستیابی به شناخت جامع از وضعیت منابع آبی این حوزه بسیار حایز اهمیت است؛ بنابراین هدف از این پژوهش پهنه‎بندی دشت‎های حوزه آبریز کرخه در استان کرمانشاه بر اساس شاخص توسعه‌یافته فقر آبی کشاورزی است. در این پژوهش از بین 12 دشت حوزه آبریز کرخه در استان کرمانشاه، 6 دشت اسلام آباد غرب، کرمانشاه، روانسر - سنجابی، ماهیدشت، بیستون - دیناور و کنگاور بر اساس اقلیم‎های مختلف این استان انتخاب شدند. برای سنجش شاخص توسعه‌یافته فقر آبی کشاورزی از 41 زیر شاخص مثبت و منفی استفاده شد. وزن‌دهی هر یک از معیارها و شاخص‎های مربوط به آن‎ها با استفاده از روش سوارا و بهره‎گیری از نظرات 15 کارشناس امور آب استان و مدیریت آب‌وخاک جهاد کشاورزی و سازمان حفاظت محیط‌زیست استان کرمانشاه استفاده شد. در نهایت شاخص توسعه‌یافته فقر آبی کشاورزی با استفاده از فرمول این شاخص برای هر یک از دشت‎های مورد اشاره محاسبه شد. نتایج پهنه‎بندی دشت‎های موردمطالعه بر اساس این شاخص نشان داد که دشت‎های روانسر - سنجابی و ماهیدشت به ترتیب با امتیاز 383/0 و 394/0، وضعیت نامناسب‌تر و دشت‎های بیستون - دیناور و اسلام آباد به ترتیب با امتیاز 517/0 و 485/0 وضعیت مناسب‌تری را نسبت به سایر دشت‎های موردمطالعه دارند. پیگیری و اجرای طرح‎های آبخیزداری و تغذیه آبخوان‎ها، ایجاد محدودیت در استفاده بی‌رویه از منابع آب‎های زیرزمینی، حمایت از توسعه روش‎های آبیاری مبتنی بر فناوری‌های آبیاری تحت‌فشار و اصلاح و تغییر الگوی کشت به سمت محصولات کم آب بر از جمله راهکارهای مؤثر برای بهبود این شاخص در دشت‎های موردمطالعه بود.