فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بازالت­ها از جمله سنگ‌های آذرین حاوی کانی‌های حساس به هوازدگی هستند که محصولات هوازدگی آنها به­صورت کانی‌های ثانویه و مواد محلول مختلف در آمده و خصوصیات کانی­شناسی ویژه­ای ایجاد می­کنند که به ندرت در سایر خاک‌ها یافت می­شوند. کانی‌های رسی بخش مهمی از سیستم خاک را تشکیل می­دهند و در حاصلخیزی، مدیریت و بهره وری پایدار خاک نقش دارند. هدف از این مطالعه بررسی تشکیل کانی‌های رسی در خاک‌های درجا تشکیل یافته از بازالت در سه اقلیم مختلف است. در این تحقیق ویژگی­های فیزیکی و شیمیایی خاک‌های تشکیل شده بر روی سنگ مادر بازالت در 24 خاکرخ در یک ردیف اقلیمی در سه منطقه خشک، نیمه­خشک و نیمه مرطوب البرز میانی مورد مطالعه قرار گرفت و سپس خصوصیات کانی شناسی در شش خاکرخ مطالعه شد. تحلیل پراش­نگاشت­های اشعه X نشان داد که در خاک‌های مناطق خشک ایلایت و در مناطق نیمه­خشک و نیمه­مرطوب اسمکتایت کانی‌های غالب هستند. فرایندهای نوتشکیلی (رسوب از محلول) و تغییر شکل کانی‌ها (به ویژه ایلایت) در تشکیل اسمکتایت خاک­ساخت در مناطق نیمه­خشک و نیمه­مرطوب نقش دارند. در خصوص ایلایت نیز، شواهد گویای منشا پدوژنیک آن در خاک‌های مورد مطالعه می­باشد. منشا ورمی­کولایت در سه منطقه مورد مطالعه نیز تحت تاثیر هوادیدگی میکا و کلرایت بوده است.