بررسی سه روش غیر مستقیم در برآورد منحنی مشخصه رطوبتی خاک
نویسندگان
1 بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران
doi
10.22059/ijswr.2021.326215.669006چکیده
در پژوهش حاضر سه روش حل عددی معکوس، تابع انتقالی و شبکه عصبی مصنوعی در برآورد پارامترهای هیدرولیکی خاک مورد ارزیابی قرار گرفت. برای این منظور، آزمایش نفوذ آب به خاک از طریق استوانههای دوگانه در سه منطقه از استان اصفهان با بافتهای مختلف خاک انجام شد. در هر منطقه نمونههای دستخورده و دستنخورده خاک از سه عمق ) 10-0، 30-10 و 60-30 سانتیمتر برداشت شده و ویژگیهای مختلف فیزیکی و هیدرولیکی خاک در این نمونهها اندازهگیری شد. در این پژوهش، برای برآورد پارامترهای هیدرولیکی به روش معکوس از نرمافزار HYDRUS-2D/3D استفاده شد. برای ارزیابی روشهای مذکور از شاخصهای ضریب همبستگی پیرسون (r)، ریشه میانگین مربعات خطا (RMSD)، اختلاف میانگینها (MSD) و قدر مطلق خطای میانگینها (MD) استفاده شد. نتایج نشان داد که روش حل معکوس یک روش قابل اعتماد برای تعیین پارامترهای هیدرولیکی خاک در مقیاس میدانی است. بر اساس ارزیابیهای آماری صورت گرفته، منحنی مشخصه رطوبتی برآوردشده به روش حل معکوس با منحنی مشخصه رطوبتی به دست آمده از طریق برازش مدل ونگنوختن بر دادههای اندازهگیریشده، همخوانی بسیار خوبی داشت. بیشترین مقدار ضریب تبیین (R2) بین میزان رطوبت حجمی اندازهگیری و برآورد شده در روش حل عددی معکوس مشاهده شد (9363/0= R2) و بعد از آن بهترتیب رطوبت حجمی برآوردشده با نرم افزار Rosetta (8629/0= R2) و تابع انتقالی قربانی دشتکی و همایی (8401/0= R2) قرار گرفتند.