فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

انواع جمله­ها به لحاظ ساختاری به سه دستۀ اصلی خبری، پرسشی و امری تقسیم می­شوند. هریک از این ساختارها، دارای ویژگی­های نحوی منحصربه‌خود هستند که در بافت گفتمانی با نقش­ها و معانی متفاوتی مرتبط می­شوند. غرض اصلی از پرسش، طلب اخبار است؛ اما گاهی برای تأثیر بیشتر کلام، به‌جای سایر انواع جمله (مخصوصاً خبری)، از جمله پرسشی استفاده می‌کنند. در این پژوهش، پژوهشگر ضمن مطالعه رمان «خانه ادریسی‌ها»، جملات پرسشی آن را استخراج کرده، سپس به بررسی بسامد گزاره‌های پرسشی و کاربرد اغراض ثانوی و طبقه‌بندی این گزاره‌ها پرداخته است. بررسی انواع و بسامد هریک از اغراض ثانوی جملات پرسشی، می‌تواند ارزش سبک‌شناختی خصوصاً در شناخت افکار، اندیشه‌ها و زوایای شخصیّتی شاعران و نویسندگان داشته باشد. انواع و اغراض معانی ثانوی موجود در آثار یک نویسنده، در جامعه‌شناسی زبان و شناخت فرهنگ و اجتماع زمان او، راهنما و هدایت‌گر خوبی خواهد بود. علیزاده گاه با استفاده از گزارة پرسشی، انتقادها، باورها و نگرش خود را به مخاطبش انتقال می‌دهد. پربسامدترین اغراض ثانوی گزاره‌های پرسشی در این رمان، تحیر و تعجب، تحقیر، تضاد، ملامت، ندامت و سرزنش، تأکید، شمول حکم، هشدار، نفی و انکار، منافات و... است. لازم به ذکر است که بسیاری از مؤلفه‌های موجود در این رمان، دربردارنده و حاوی معانی ایدئولوژیک سیاسی‌اجتماعی هستند. ازاین‌رو، این گزاره‌ها با در نظر گرفتن چنین شرایطی موردبررسی قرار می‌گیرند.