بررسی تغییرات کاربری اراضی حوضه آبریز کرخه در سالهای 1990 و 2020 با استفاده از پلتفرم گوگل ارث انجین و تصاویر ماهوارهای لندست
نویسندگان
1 گروه مهندسی و مدیریت منابع آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 گروه مهندسی و مدیریت منابع آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22059/ijswr.2021.330075.669068چکیده
حوضه کرخه یکی از مهمترین حوضههای آبریز ایران از نظر مدیریت منابع آب و اراضی کشاورزی میباشد جاییکه بزرگترین سد خاکی ایران و خاورمیانه در آن قرار گرفته است. تغییرات کاربری اراضی در این حوضه از اهمیت استراتژیک زیادی برخوردار است چرا که بهعنوان سبد غذایی ایران محسوب میشود. در تحقیق حاضر، با استفاده از تصاویر ماهوارهای لندست و روش طبقهبندی جنگل تصادفی در پلتفرم گوگل ارث انجین، تغییرات کاربری اراضی حوضه کرخه در سالهای 1990 و 2020 استخراج و بررسی شده است. در این بررسی، تغییرات 11 کلاس جنگل، درختچهزار، مرتع، کشاورزی آبی، کشاورزی دیم، باغ، زمین بایر، پهنه آبی، تالاب، شهری و پوشش گیاهی ساحلی مورد ارزیابی قرار گرفته است که بیشترین مساحت منطقه را کلاسهای مرتع و بایر در بر میگیرند. در این تحقیق، فرآیند طبقهبندی برای هر سین تصویر لندست در حوضه کرخه بهصورت جداگانه انجام گرفته است و در نهایت تمامی سینها باهم موزائیک شده است. با استفاده از این روش، اکثر تصاویر موجود در یک سین مورد استفاده قرار میگیرد و سری زمانی شاخصهای مختص هر کاربری در هر سین برای طبقهبندی استفاده میشود که موجب دستیابی به نتایج دقیقتر نسبت به روش طبقهبندی کل منطقه بهصورت یکجا، میگردد. نتایج نشان میدهد مناطق شهری 133 درصد، پهنههای آبی 149 درصد، باغ 163 درصد، حاشیه رودخانهها 39 درصد، کشاورزی آبی 122 درصد، تالاب 10 درصد و کشاورزی دیم 34 درصد افزایش داشته، درحالیکه جنگل 22 درصد، زمینهای بایر 20 درصد و درختچهزار 20 درصد کاهش داشتهاند. در نتیجه، این آمار نشان دهنده گسترش کشاورزی و از بین رفتن زمینهای مرتعی میباشد. در فرآیند صحتسنجی تصاویر طبقهبندی شده، دقت کل و ضریب کاپای بهترتیب 96% و 95% برای سال 1990 و 94% و 93% برای سال 2020 به دست آمد که این مقادیر نشان دهندهی دقت مناسب طبقهبندی انجام شده و اعتبار نتایج این تحقیق میباشد.