اثر مواد نفتی بر مقاومت خاکهای آهکی
نویسندگان
1 علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 بخش علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
4 گروه مهندسی نفت، دانشکده مهندسی شیمی، نفت و گاز، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22059/ijswr.2021.329800.669061چکیده
لزوجت و ثابت دیالکتریک متفاوت در آلایندههای نفتی سبب برهمکنشهای فیزیکی-شیمیایی در سیستم الکترولیت سیال منفذی و به دنبال آن ایجاد تغییراتی در ویژگیهای فیزیکی و مکانیکی خاک میشود. ﻣﻘﺎوﻣﺖﺑﺮﺷﻲﺧﺎکﺳﻄﺤﻲﻳﻜﻲ از ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ وﻳﮋﮔﻲﻫﺎی مکانیکی ﻣﺆﺛﺮ در ﺗﺨﻤﻴﻦ و اﻧﺪازهﮔﻴﺮیﻓﺮﺳﺎﻳﺶ خاک به عنوان یک مشکل جهانی است. مقاومت فروروی (نفوذی) نیز یکی دیگر از ویژگیهای مکانیکی مهم خاک است که عملیات خاکورزی، رشد گیاه و فعالیتهای زیستی خاک را تحت تاثیر قرار داده و ﻧﻘﺶﻣﻬﻤﯽ در جوانهزنی ﺑﺬر، رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ رﯾﺸﻪﮔﯿﺎه و ﺗﻮﻟﯿﺪﻣﺤﺼﻮل دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر کاربرد مقادیر صفر، 5/1، 3 و 5/4 درصد سه نوع فراوردهی نفتی شامل نفت خام، نفت سفید و گازوئیل بر مقاومت برشی و نفوذی سه خاک آهکی با بافت لوم رسی، ماسه لومی و لوم ماسهای انجام شد. نتایج نشان داد که میانگین مقاومت برشی در خاکهای ماسه لومی و لوم ماسهای در مقایسه با خاک لوم رسی به طور معنیداری و به ترتیب به میزان حدود 100 و 35 درصد و مقاومت نفوذی در خاک ماسه لومی در مقایسه با خاکهای لوم رسی و لوم ماسهای به طور معنیداری و بهترتیب به میزان حدود 83 و 88 درصد کمتر بود. میانگین مقاومت برشی در خاکهای ترکیب شده با نفت سفید و گازوئیل نیز در مقایسه با خاکهای ترکیب شده با نفت خام به طور معنیداری و بهترتیب به میزان حدود 17 و 15 درصد و مقاومت نفوذی نیز به ترتیب به میزان حدود 61 و 53 درصد بیشتر بود. به طور کلی کاربرد مقادیر 5/1، 3 و 5/4 درصد مواد نفتی مورد نظر سبب افزایش معنیدار مقاومت برشی خاک به ترتیب به میزان حدود 58، 47 و 14 درصد و همچنین سبب افزایش معنیدار مقاومت نفوذی خاک به میزان حدود 2 برابر در همهی موارد و در مقایسه با نمونههای شاهد شد.