متنوع سازی (مرتبط/غیرمرتبط) محصولات، ساختارمالکیت و ساختارسرمایه

نویسندگان

1 استادیار حسابداری، دانشکدۀ مدیریت و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

2 کارشناس‎ارشد مدیریت بازرگانی (گرایش مالی)، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

doi
10.22059/jfr.2014.50714
چکیده

 در این مقاله به ‏بررسی تأثیر متنوع‏سازی ‏مرتبط، غیرمرتبط محصولات و ساختار مالکیت بر ساختار سرمایه شرکت‏های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران پرداخته شد. بدین‌منظور، 87 شرکت از 19 صنعت مختلف به‌منزلۀ نمونۀ آماری انتخاب شد و از طریق برازش الگوهای رگرسیون چندمتغیره با داده‏های مقطعی‌ـ ترکیبی، رابطۀ میان متنوع‏سازی ‏مرتبط و غیرمرتبط محصولات، ساختار مالکیت و ساختار سرمایه شرکت طی دورۀ شش‌ساله (1383 تا 1388) ‌بررسی شد. نتایج نشان داد که بین متنوع‏سازی مرتبط محصولات و ساختار سرمایه رابطۀ معنادار و مثبتی وجود دارد و متنوع‏سازی غیرمرتبط محصولات نیز اثر معکوس و معناداری بر ساختار سرمایه دارد. همچنین نتایج پژوهش وجود رابطۀ معنادار و معکوسی بین تمرکز مالکیت و ساختار سرمایه ‏را نشان ‏داد. مطابق ‏این ‏نتایج،‏ شرکت‏هایی‏ که ‏‌میزان ‏تمرکز مالکیت‏ بالایی‏ ‌دارند، در ساختار سرمایه شرکت ‏از اهرم (بدهی) کمتری استفاده می‏کنند و سهامداران بیشتر تمایل دارند که ‏منابع مالی مورد نیاز خود را از محل سود انباشته تأمین کنند. با وجود این، شواهدی مبنی بر وجود رابطۀ معنادار بین سهامداران نهادی با ساختار سرمایه مشاهده نشد.