فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زبان‌شناسی نقش‌گرایی، از گرایش‌های زبان‌شناسی نظری است که بر نقش اجتماعی و بافتی زبان تأکید می‌کند. نظریۀ نقش‌گرای مایکل هلیدی با تأکید بر فرانقش اندیشگانی، بینافردی و متنی کلام به واکاوی لایه‌های زیرین متن می‌پردازد. در پژوهش پیش‌روی، رمان بازگشت گلی ترقّی با نگاهی انتقادی و بر پایۀ نظریۀ نقش‌گرایی هلیدی و از منظر فرانقش اندیشگانی بررسی و فرایندهای فعلی به‌کاررفته در آن تبیین شده ‌است و بدین‌گونه، بسامد و کاربرد هرکدام از فرایندها مشخّص می‌شود. پرسش اصلی پژوهش حاضر، بررسی بسامد و نوع کاربرد هریک از فرایندهای فعلی است تا نشان دهد این کاربرد فرایندهای فعلی چگونه در متن رمان منعکس شده‌اند. در واقع، هدف این پژوهش، بررسی کاربرد فرایندهای فرانقش اندیشگانی در شکل‌دهی به نظام معنایی زبان و چگونگی بازنمایی آن در بافت اجتماعی و فرهنگی در متن رمان است. بررسی فرایندهای ذهنی شخصیت اصلی رمان که در افعالی مانند اندیشیدن، فکرکردن، حس‌کردن، دیدن و... نمود یافته، دلالت بر نوعی احساس سرخوردگی شخصیت اصلی رمان دارد که به وجه وجودی شخصیتش تشخّص می‌بخشد. فرایندهای رفتاری در افعالی مانند خواب‌دیدن، خواستن، تصمیم‌گرفتن و... بر فعال بودن شخصیت او دلالت دارد. فرایند مادّی که در افعالی مانند خریدن، فروختن، نوشتن، رفتن و... نمود یافته، بر پویایی این شخصیت دلالت دارد. همچنین فرایندهای مادّی و پس از آن، فرایندهای رفتاری، بسامد بیشتر و ذهنی، بسامد کمتر دارد. سیر فرایندها نیز از ذهنی به مادّی است.