تحلیل کارکرد افعال حرکتی در قرآن کریم با رویکرد شناختی
نویسندگان
1 کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران.
2 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران
doi
10.30497/quran.2019.2475چکیده
پژوهش حاضر بهمنظور بررسی کارکرد افعال حرکتی در قرآن کریم با رویکرد شناختی، در چارچوب ردهشناسی شناختی تالمی، گردآوری شده است. قرآن کریم با کاربرد افعال حرکتی، امور غیرمکانی و انتزاعیِ دور از فهم مخاطب را مفهومسازی کرده است. این نوشتار که به روش توصیفی ـ تحلیلی گردآوری شده، نمونههایی از افعال حرکتی مسیرنما و شیوهنما در قرآن کریم و نحوه مفهومسازی رویدادها در آیات قرآن را با تکیه بر اصول معناشناسی شناختی مورد بررسی قرار میدهد. طبق بررسیهای انجام گرفته، در قرآن کریم انواع مختلف افعال حرکتی بهمنظور مفهومسازی امور انتزاعی مثل رحمت، حساب، ذکر، یوم و... استفاده شده و انواع مفاهیم معنایی حرکت در افعال قرآن بازنمایی شده است. گاهی فعل به صورت شیوهنما به کار برده شده و مسیر در حروف حرکتی مفهومسازی شده و گاهی مسیر در خود فعل واژگانی شده است. حروف حرکتی (قمر) در قرآن کریم - که مسیر در آنها بازنمایی شده است- را میتوان با توجه به رابطه میان پیکر و زمینه، به دو گروه پویا و ایستا تقسیم کرد که هرکدام متناسب با مفهومسازی مورد نظر به کار رفته است.