بررسی آبشویی باکتری ایشریشیا کولای در دو خاک اسیدی
نویسندگان
1 گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
2 گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
4 گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزى، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22059/ijswr.2021.321673.668932چکیده
برای اصلاح اسیدیته و افزایش حاصلخیزی خاکهای اسیدی کشاورزی در گیلان از کودهای دامی استفاده میشود که اگرچه مفیدند اما دارای باکتریهای کلیفرم هستند که میتوانند به آبهای زیرزمینی راه یافته و این منابع را آلوده کنند. هدف این پژوهش بررسی انتقال باکتری شاخص ایشریشیا کولای در خاک اسیدی بود. دو خاک با pH 88/5 و 93/3 از منطقه املش و لاهیجان نمونهبرداری شد. برای آزمایش آبشویی، خاکها پس از هواخشک شدن و الک شدن بدون تراکم در سیلندرهای پلیوینیل کلراید (قطر 8/4 و ارتفاع 92/14 سانتیمتر) ریخته شد. پس از برقراری جریان اشباع ماندگار، 1/0 حجم منفذی (PV) پالس آلودگی شامل باکتری ایشریشیا کولای (CFU mL-1 108) و برمید (M 008/0) به سر ستون افزوده شد و آبشویی با آب مقطر انجام شد. نمونهبرداری از زهآب خروجی در فواصل زمانی مشخص تا PV 5/4 انجام شد. در زهآب شمار باکتری ایشریشیا کولای و غلظت برمید اندازهگیری شد. پس از پایان آبشویی، ستون خاک به 5 لایه 3 سانتیمتری بریده شد و تعداد باکتری مانده در هر لایه شمارش شد. در زهآب ستون خاک املش و لاهیجان پیک غلظت نسبی باکتری (C/C0) در 7/0 و PV 9/0 رخ داد در حالیکه پیک C/C0 برمید به ترتیب در 8/0 و PV 8/1 دیده شد. بیرون آمدن زودهنگام باکتری از ستون خاک نسبت به برمید به مسیرهای جریان ترجیحی نسبت داده میشود که در ستون خاک لاهیجان به دلیل داشتن رس و ماده آلی بالاتر، بیشتر بود. بیشترین شمار باکتری مانده در هر دو خاک در لایه 3-0 سانتیمتری به دست آمد که در خاک املش بیشتر بود و با افزایش عمق خاک به ترتیب 9/0 و 44/1 واحد لگاریتمی در خاک املش و لاهیجان کاهش یافت. در کل، نه تنها غلظت تجمعی باکتری در زهآب ستون خاک املش بیشتر بود، بلکه تعداد باکتریهای مانده در این خاک نیز به دلیل pH بالاتر بیشتر از خاک لاهیجان بود.