رابطه سواد بدنی با بهزیستی روان‌شناختی نوجوانان : بررسی نقش واسطه‌ای فعالیت بدنی

نویسندگان

1 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

2 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

3 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

4 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

5 مرکز تحقیقات فیزیولوژی کاربردی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

6 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

7 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

8 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

9 مرکزتحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده علوم پایه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران

doi
10.22034/pjms.2025.2062173.1211
چکیده

مقدمه: سواد بدنی با بهره‌گیری از ظرفیت ذاتی حرکت به کیفیت زندگی کمک می‌کند. بر این اساس، هدف از اجرای این پژوهش تعیین رابطه سواد بدنی با بهزیستی روان‌شناختی نوجوانان با توجه به نقش واسطه‌ای فعالیت بدنی بود. روش کار: پژوهش حاضر از نوع توصیفی و با راهبرد همبستگی بود. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان مقطع دوم متوسطه مدارس دولتی شهرهای استان مازندران در سال تحصیلی 1402-1401 بود. بر اساس نمونه‌گیری مونرو (2005) تعداد ۶۰۰ آزمودنی به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند. به‌منظور گردآوری داده‌ها از پرسشنامه‌های جمعیت‌شناختی، وضعیت اجتماعی-اقتصادی، فعالیت‌بدنی نوجوانان کوالسکی (2004)، سواد بدنی سام و همکاران (2016)، بهزیستی روان‌شناختی کودکان و نوجوانان استاوراکی و همکاران (۲۰۲۲) استفاده شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون یومن ویتنی، همبستگی اسپیرمن و مدل‌سازی معادلات ساختاری از طریق نرم‌افزارهایSPPS23 و PLS3 صورت گرفت. یافته‌ها: نتایج نشان داد که در همه متغیرهای پژوهش سطح نمره کسب شده در گروه پسران به‌طور معناداری بیش‌تر از گروه دختران بود (01/0>P). هم‌چنین بین سواد بدنی و بهزیستی روان‌شناختی نوجوانان ارتباط وجود داشت (001/0>P). به‌علاوه یافته‌ها مشخص کرد که فعالیت بدنی در ارتباط بین سواد بدنی و بهزیستی روان‌شناختی نوجوانان نقش واسطه‌ای دارد (001/0>P). نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش از توسعه سواد بدنی در مدارس به‌عنوان بخشی از رویکردی جامع برای حمایت از بهزیستی روان‌شناختی دانش‌آموزان حمایت می‌کند و باید توجه ویژه‌اى به توسعه سلامت جسمانی و روانی دختران نوجوان داشت.