فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

قصّه‌‌های شبانی به‌عنوان یکی از مهم‌‌ترین متون شفاهی حامل ویژگی‌‌های درون‌متنی و برون‌متنی مربوط به بافت موقعیتی پیدایش متن هستند. قصّه‌‌های شبانی کردی عرصۀ جدال تقابل‌‌های دوگانه‌‌ای است که تفسیر آن در دو سطح زبانی و روایی، سویه‌‌هایی از پیکرۀ ساختاری و معنایی متن را آشکار خواهد کرد. پژوهش حاضر کوشیده است با رویکردی نشانه‌‌شناختی، دوگانه‌‌های تقابلی را در دو سطح روایی و زبانی، در قصّه‌‌های شبانی کردی مطالعه کند. بدین منظور، از آرای زبان‌‌شناسان و نشانه‌‌شناسان فرهنگی بهره برده و در زمینۀ روایت نیز به سخنان برخی از ساختارگرایان استناد کرده‌‌ است. نتایج تحقیق نشان می‌‌دهد در قصّه‌‌های شبانی کردی، قهرمان جست‌وجوگر درپی یافتن ابژۀ ارزشی و دستیابی به جهان مطلوب، برخی از تقابل‌‌ها و معنابن‌‌های سلبی را به ستیز فرامی‌‌خواند و از آن عبور می‌‌کند. در این فرایند دستیابی به امر مطلوب، قهرمان به‌عنوان فاعل شناسا و خودِ متعلّق به فرهنگ، با زیست‌‌بومِ «دیگری» و «غیر» تعامل برقرار می‌‌کند و در فرایندی «غیریت‌‌زدایی» یا «ستیز با دیگری»، به امر مطلوب دست می‌‌یابد و در نهایت، با طرد جهان بیگانه و دیگریِ نامطلوب، به درون فرهنگ خود بازمی‌‌گردد و وضعیت نامتعادل قصّه نیز به تعادل ختم می‌شود.